Ադրբեջանցի պատմաբան, Բաքվի հետազոտությունների ինստիտուտի հետազոտող Ալթայ Գեյուշովը քննադատել է Հարավային Կովկասի և Վրաստանի ճգնաժամի հարցերով ԵՄ հատուկ ներկայացուցիչ Մագդալենա Գրոնոյին՝ «Արևելյան Զանգեզուր» ձևակերպումն օգտագործելու համար։
«Ադրբեջանի պատմության մեջ ոչ ոք երկրի այդ հատվածն «Արևելյան Զանգեզուր» չի անվանել։ Այդ եզրույթը 2020 թվականի պատերազմից անմիջապես հետո շրջանառության մեջ է դրել Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը»,- գրել է Գեյուշովը։
Նրա խոսքով՝ այդ անվանման կիրառումը կասկածի տակ է դնում Բաքվի խաղաղության հռետորաբանությունը, քանի որ «Արևելյան Զանգեզուրի» գոյությունն ակնարկում է նաև «Արևմտյան Զանգեզուրի» մասին։
Գեյուշովը նշել է, որ Ադրբեջանի պատմության դասագրքերում ամբողջ Զանգեզուրը ներկայացվում է որպես ադրբեջանական տարածք, և եվրոպացի դիվանագետները չեն կարող անտեղյակ լինել այդ համատեքստից։ Նրա գնահատմամբ՝ նրանք, այնուամենայնիվ, շարունակում են կրկնել և խրախուսել այդ հռետորաբանությունը։
Պատմաբանը հայտարարել է, որ այս հարցում մեծ տարբերություն չի տեսնում տարածաշրջանի նկատմամբ Ռուսաստանի և Եվրոպայի մոտեցումների միջև՝ երկու դեպքում էլ մատնանշելով «բաժանիր և տիրիր» սկզբունքը, թշնամանքի խորացումն ու կայսերական տրամաբանությունը։
Նրա խոսքով՝ եվրոպացիները, այսօր աջակցելով Ալիևի հռետորաբանությանը, պարտադիր չէ, որ Ադրբեջանի կողմն անցած լինեն․ վաղը նրանք կարող են նույն ոգևորությամբ աջակցել հակառակ դիրքորոշմանը, մինչդեռ երկու դեպքում էլ տուժելու են տարածաշրջանի բնակիչները։
Սեպտեմբերի 13-ին Գրոնոն հայտնել էր, որ սեպտեմբերի 11-12-ը մասնակցել է Ադրբեջանի իշխանությունների կազմակերպած դիվանագիտական այցին՝ կիրառելով «Ղարաբաղի և Արևելյան Զանգեզուրի տարածաշրջաններ» ձևակերպումը։
Նա նաև նշել էր, որ պատվիրակությունն այցելել է մշակութային և կրոնական ժառանգության օբյեկտներ, իսկ դրանց ծագման վերաբերյալ հակադիր մոտեցումները պետք է քննարկվեն Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև հաշտեցման շրջանակում։