Մուրադ Հասրաթյանը ստանձնել էր հայկական ժառանգության պահապանի դերը. խոնարհում ու աղոթք նրա հիշատակին. Միքայել Մինասյան

17.01.2026 18:46
554

Այսօր մեր մեծ ընտանիքը ունեցավ ծանր կորուստ։ Մահացել է Մուրադ Հասրաթյանը։ Նա իր հոր` Մորուս Հասրաթյանի, իր մոր` Սիրանույշ Մարտիրոսյան-Հասրաթյանի և իր մեծ ընտանիքի շատ անդամների պես հավատում էր պատմությանը, դրանում հայերի նշանակալից դերին և ստանձնել էր հայկական ժառանգության պահապանի դերը։

Նա ինքնամոռաց և անշահախնդիր պրոֆեսիոնալիզմով պաշտպանում և վավերագրում էր այն ամենն, ինչ հայկական է՝ միջնադարյան հայկական քրիստոնեական ճարտարապետությունից մինչև Օսմանյան կայսրություն, Խորհրդային Հայաստան ու հայկական գաղթօջախներ։

Ինչպես իր հայրը, Մուրադը կապված էր Սյունիքի հետ։ Նրա դոկտորական աշխատությունը վերաբերում էր 17-18-րդ դարերի Սյունիքի ճարտարապետական համալիրներին։

Նա գիտնական լինելուց բացի, գործի մարդ էր։ Մուրադը չափագրել է 150 հուշարձան։ 29 տարեկանում առաջին անգամ այցելել է Արցախ՝ դառնալով ոչ միայն Հայաստանի ԳԱԱ արվեստի ինստիտուտից Արցախ այցելած, այլև պատմական Հայաստանի այդ նահանգի ճարտարապետությունն ուսումնասիրած և փաստավավերագրած առաջին հայ գիտնականը։ Առաջին անգամ նա է չափագրել Լեռնային Ղարաբաղի տարածքի հայկական միջնադարյան ճարտարապետության արժեքավոր հուշարձանախմբեր՝ Ամարասի վանքը, Դադիվանքը, Խաթրավանքը, Գանձասարի վանքը, Գտչավանքը, բազմաթիվ եկեղեցիներ, այդ թվում՝ Շուշիի նշանավոր Ղազանչեցոց տաճարը։

Իր ամբողջ գիտակցական կյանքում Մուրադը ստեղծել է հայկական ինքնության անձնագրեր ամբողջ աշխարհում՝ Արցախից մինչև Թբիլիսի, Նախիջևանից մինչև Բեյրութ։ Իսկ 37 տարեկանում հեղինակած աշխատությամբ վավերագրել է Խորհրդային Հայաստանի ամբողջ ճարտարապետական ժառանգությունը։

Մուրադը չի սահմանափակվել միայն հայերենով ու ռուսերենով։ Նրա հոդվածները և հետազոտությունները լույս են տեսել ավելի քան 20 լեզուներով։

Նա ստեղծել է «իրավական ամրոց», որն այսօր դժվար է մոռանալ, և անհնար արհամարհել։ Նա հայ ժողովրդին տվել է այն «սեփականության վկայականը», որը ամենամեծ ցանկության դեպքում, այլևս հնարավոր չէ խեղաթյուրել։ Խլել կարող են, հանձնել՝ նույնպես, բայց գողանալ՝ ոչ։ Մուրադի շնորհիվ այն ամենն ինչ հայկական է, մերն է:

Իր կատարած ահռելի աշխատանքով հանդերձ, նա խորապես համեստ էր։ Առանց ինքնագոհության։ Առանց ինքնագովազդի։ Իր արածը համարում էր ծառայություն հայ ժողովրդին։ Կամ ավելի ճիշտ՝ պարտականություն։ Եվ այդ աշխատանքով ոչ հպարտանում էր, ոչ էլ իր թմբկահարում։ Համարում էր՝ արել է այն, ինչ պարտավոր էր։

Խոնարհում ու աղոթք նրա հիշատակին։

Այս մասին գրել է Վատիկանում ՀՀ նախկին դեսպան Միքայել Մինասյանը։

Հայաստանում անցկացվող «Արմմոնո» թատերական փառատոնին մասնակցում են նաև ռուսական թատերախմբեր

17.04.2026 16:41

«Ռուսաստանում սովորելը լավ է և հետաքրքիր». Երևանում տասնյակից ավելի ռուսական համալսարաններ մասնակցում են «Սովորիր Ռուսաստանում» ավանդական ցուցահանդեսին

17.04.2026 16:29

Իրանը մերժում է ժամանակավոր հրադադարը և ձգտում է դադարեցնել պատերազմը տարածաշրջանում. ԱԳ փոխնախարար

17.04.2026 16:21

Իրավապահ համակարգի բոլոր ապօրինություններն ուղղված են իմ և իմ ընտանիքի դեմ, բայց չեք հաջողելու. Սամվել Կարապետյան

17.04.2026 16:12

Մշակույթի միջազգային օրվա կապակցությամբ կայացավ մշակութային հերթական միջոցառումը

17.04.2026 15:49

Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնի հայտարարությունը ՔԿՀ-ներում հոգևոր ծառայության արգելման վերաբերյալ

17.04.2026 15:41

Մեղրին հռչակվել ԱՊՀ մշակութային մայրաքաղաք

17.04.2026 14:55

Կարեն Դեմիրճյանի ծննդյան օրն է

17.04.2026 12:20

Փարիզում կանցկացվի Հորմուզի նեղուցին նվիրված գագաթնաժողով

17.04.2026 11:44

Հայաստանի կազմաքանդnւմն այնքան խորն է, որ հատվածային վերականգնում հնարավոր չէ. Վահե Հովհաննիսյան

17.04.2026 11:43

ԱՄՆ-ը և Իրանը կարող են մոտ ժամանակներս համաձայնագիր ստորագրել. Reuters

17.04.2026 11:36

«Անթույլատրելի ենք համարում ճնշման ապօրինի մեթոդների օգտագործումը». «Միասնության թևեր»

17.04.2026 10:39