Հայ-իրանական սահմանի հարեւանությամբ գտնվող Ալվանք գյուղի վարչական շենքը, որտեղ տեղակայված են գյուղապետարանը, մանկապարտեզը, գրադարանը, բուժկետն ու դահլիճը, արդեն կարող է օգտվել արեւային էներգիայից: 

Բազմաֆունկցիոնալ շենքի տանիքին տեղադրվել են 10 կՎտ հզորությամբ արեւային ֆոտովոլտային կայան ու 300 լ տարողությամբ արեւային ջրատաքացուցիչ: Տաք ջրի հիմնական օգտագործողը կլինի վերակառուցված մանկապարտեզը, չնայած շենքում տեղակայված մյուս շահառուները եւս կարող են օգտվել դրանից, իսկ ֆոտովոլտային կայանը կապահովի մանկապարտեզի համար անհրաժեշտ հոսանքը, չնայած ՀԷՑ-ի հետ պայմանագրի հիման վրա հնարավոր կլինի նաեւ ավելցուկ էլեկտրաէներգիան վաճառել բաշխիչ ցանցին: 

Ալվանքը (մինչեւ 2006 թ. կոչվում էր Ալդարա) Մեղրի խոշորացված համայնքի բնակավայրերից մեկն է: Մեղրու ամբողջ տարածաշրջանը հայտնի է տաք ու արեւոտ եղանակով: Այս պայմաններում գազ չունեցող Ալվանքում արեւային էներգիայի պոտենցիալի իրացումը կարեւոր հանգամանք է: 

Գյուղի վարչական ղեկավար Աշոտ Դանիելյանն ասում է, որ եթե 178 բնակիչ ունեցող Ալվանքում ավելի շատ ֆոտովոլտային կայաններ ու ջրատաքացուցիչներ տեղադրվեն, դա կնպաստի բնակչության սոցիալական պայմանների բարելավմանը, ինչն իր հերթին կբերի արտագաղթի նվազման ու հետագայում՝ գուցե բնակչության թվի աճի: 

«Հետքի» զրուցակիցը հիշում է, որ երբ 1980-ականների վերջին ու 1990-ականների սկզբին Ադրբեջանից, մասնավորապես՝ Բաքվից, Կիրովաբադից (Գանձակ, ներկայում՝ Գյանջա), Բանանցից, այստեղ էին տեղափոխվել հայ փախստականները, ինքնապաշտպանական եւ ապա ազատագրական մարտերին մասնակցելու համար գյուղում մոտ 100 հոգուց բաղկացած ջոկատ էր կազմավորվել: Ըստ վարչական ղեկավարի՝ 1990-ականներից հետո բնակչության թիվն աստիճանաբար նվազել է:

Ալվանքում իրականացվող ծրագիրն ավելի խոշոր նախագծի մի մասն է: 2023-ից Գերմանական միջազգային համագործակցության ընկերությունը (GIZ) Հայաստանում իրականացնում է «ԵՄ-ն հանուն Հայաստանի համայնքներում էներգաարդյունավետության եւ վերականգնվող էներգիայի» ծրագիրը, որը Հարավային Կովկասի համար նախատեսված ավելի մեծ ծրագրի՝ «ԷԿՈսերվ»-ի մաս է եւ ֆինանսավորվում է ԵՄ-ի ու Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետության տնտեսական համագործակցության եւ զարգացման նախարարության կողմից: 

Ծրագիրը Սյունիքի մարզում իրականացնում են 2 կազմակերպություն. հյուսիսային մասում՝ «Գործընկերություն եւ ուսուցում» ՀԿ-ն (Գորիս), հարավային թեւում՝ «Կայուն զարգացում» ՀԿ-ն (Կապան): 

Վերջինիս նախագահ Արմեն Փարսադանյանը «Հետքի» հետ զրույցում նշում է, որ նախ կատարվել է կարիքների գնահատում, եւ ընտրվել են բնակավայրեր, որոնք բավարարել են ծրագրի պահանջները: Ծրագրի թիրախում են անտառին մոտ գտնվող, չգազիֆիկացված, սահմանամերձ, փոքր բնակավայրերը, որոնց համայնքային շինություններն էլ ընտրվել են՝ էներգաարդյունավետության աշխատանքներ կատարելու համար:

Սյունիքի հարավային թեւի Կապան, Քաջարան եւ Մեղրի խոշորացված համայնքներից Քաջարանը հրաժարվել է մասնակցությունից, եւ «Կայուն զարգացում» ՀԿ-ն ծրագիրն իրականացրել է Կապանում, Գորիսում ու Մեղրիում: Ըստ Փարսադանյանի՝ խոշորացված համայնքներն իրենք են ընտրել, թե կոնկրետ որտեղ իրականացվի ծրագիրը:

«Կապանի համայնքապետարանը ներկայացրեց Վերին Խոտանան եւ Աճանան բնակավայրերի վարչական շենքերը: Գորիսում ներկայացվել են Բարձրավանի եւ Շուռնուխի վարչական շենքերը, իսկ Մեղրիում՝ Ալվանքի բազմաֆունկցիոնալ վարչական շենքը»,- պատմում է Ա. Փարսադանյանը՝ հավելելով, որ համայնքներից յուրաքանչյուրը պարտավորվել է ծրագրի մեջ ներդրում ունենալ առնվազն 10 տոկոսի չափով, որը կարող էր լինել թե՛ ֆինանսական, թե՛ նյութատեխնիկական տեսքով: 

Ըստ նրա՝ քանի որ Ալվանքի շենքում արդեն իսկ կար 100 քմ մակերեսով հիմնանորոգված մանկապարտեզ, դրա կարիքների համար որոշվեց տեղադրել 10 կՎտ հզորությամբ արեւային ֆոտովոլտային կայան ու 300 լ տարողությամբ արեւային ջրատաքացուցիչ: Համայնքն իր կողմից վարչական շենքում տեղադրել է պատուհաններ եւ դուռ: Վերին Խոտանանի վարչական շենքում տեղադրվել է 7 կՎտ հզորությամբ արեւային ֆոտովոլտային կայան, ջերմամեկուսացվել է տանիքը, փոխարինվել են շենքի արտաքին դռներն ու պատուհանները, իսկ համայնքը որպես իր կողմից ներդրում փոխարինել է ներքին դռները: Աճանանում էլ տեղադրվել է 5 կՎտ հզորությամբ արեւային ֆոտովոլտային կայան: Բարձրավանում եւ Շուռնուխում փոխարինվել են վարչական շենքերի դռներն ու լուսամուտները, ջերմամեկուսացվել են տանիքները: Ֆոտովոլտային կայաններ չեն տեղադրվել, քանի որ արդեն եղել են: Գորիսի համայնքապետարանն իր կողմից պարտավորվել է համապատասխան աշխատանքների տեսքով ներդրում կատարել Շուռնուխի վարչական շենքում, որը դրա կարիքն ունի:  

Ծրագիրն ավարտվում է այս տարվա աշնանը: Ամփոփելով դրա օգուտները՝ Արմեն Փարսադանյանն ասում է, որ ծրագիրը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն հեռավոր գյուղական բնակավայրերում արդյունավետ իրացնել արեւային էներգիայի պոտենցիալը, այլեւ համայնքին օգնում է նազեցնել, օրինակ, էլեկտրաէներգիայի ծախսերն ու նպաստում է ջերմոցային գազերի արտանետումը կրճատելուն:

hetq.am