Կլիմայի փոփոխությունն ավելացրել է դենգեով հիվանդացությունը

12.08.2025 14:12
283

Խաղաղ օվկիանոսի կղզիներում դենգե տենդով հիվանդացությունը հասել ամենաբարձր մակարդակին վերջին տասնամյակի ընթացքում, իսկ մի քանի երկրներ հայտարարել են արտակարգ դրություն: Հիվանդացածների կտրուկ աճի պատճառը  կլիմայական ճգնաժամն է: «Արմենպրես»-ի փոխանցմամբ՝ այդ մասին  հաղորդում է The Guardian-ը: 

Դենգե տենդը, որը Aedes մոծակների կողմից տարածվող վիրուսային վարակ է, առաջացնում է բարձր ջերմություն, սաստիկ  գլխացավ, հոդերի և մկանների ցավ, ցան և ծանր դեպքերում կարող է հանգեցնել մահվան: Տապը և բարձր խոնավությունն ստեղծում են կատարյալ պայմաններ մոծակների բազմացման համար:

Համաճարակաբանական հսկողության խաղաղօվկիանոսյան համակարգի (PSSS) տվյալներով, որը համագործակցում է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության (ԱՀԿ) հետ,  2025 թվականի սկզբից Խաղաղ օվկիանոսի կղզի պետություններում գրանցվել է դենգեի 16 502 հաստատված դեպք և 17 մահ: ԱՀԿ-ն հայտարարել է, որ տարածաշրջանում հիվանդացության մակարդակը հասել է առավելագույնի 2016 թվականից ի վեր: Առավել տուժածների շարքում են Ֆիջին, Սամոան և Տոնգան:

Խաղաղօվկիանոսյան համայնքի (SPC) գլխավոր տնօրենի տեղակալ Պաուլա Վիվիլին հայտարարել է, որ դենգե տենդի բռնկումները պատմականորեն սեզոնային են եղել: 

«Սակայն կլիմայի փոփոխության պատճառով վիրուսի փոխանցման սեզոնները երկարում են, և որոշ շրջաններում հիվանդանալու ռիսկը պահպանվում է կլոր տարի», - ասել է նա։

Դենգեն առաջին իրական հիվանդություններից մեկն է, որը կարելի է վերագրել կլիմայի փոփոխության հետևանքներին, կարծում է համաճարակաբան և Վաշինգտոնի համալսարանին կից  Ազդեցության, հիվանդությունների, գենոմիկայի և շրջակա միջավայրի կենտրոնի տնօրեն Ջոել Կաուֆմանը։ 

«Հորդառատ անձրևները նպաստում են ջրամբարներում ջրի անշարժացման՝ ստեղծելով մեծ հնարավորություններ մոծակների բազմացման համար», - պարզաբանել է նա։ 

Դենգեն համարվում է այն հիվանդություններից, որոնք կդառնան ավելի տարածված և ավելի լուրջ մոլորակի տաքացմանը զուգընթաց, համոզված է Կաուֆմանը:

 

Ժամանակ առ ժամանակ սպասվում է անձրև․ ինչպիսի եղանակ է սպասվում առաջիկա օրերին

26.03.2026 10:22

«Միասնության թևեր» քաղաքական նախաձեռնության ղեկավար Արման Թաթոյանը ներկայացնում է 6 քայլ՝ խաղաղության երաշխավորման համար

25.03.2026 23:46

Ծափաթաղում 3-ամյա երեխային կյանքից զրկած հայրը դատարանի որոշմամբ դատապարտվեց ցմահ ազատազրկման

25.03.2026 23:43

Այլևս թույլ չենք լինի. կունենանք ուժեղ և տևական խաղաղություն․ Նարեկ Կարապետյան

25.03.2026 22:14

Հայաստանը որևէ երկրի, այդ թվում ադրբեջանական քաղաքացիական օդանավերի համար, ՀՀ օդային տարածքի օգտագործման որևէ արգելք չի սահմանել․ Քաղավիացիայի կոմիտե

25.03.2026 22:01

ԻՀՊԿ-ն հայտնել է՝ ԱՄՆ ռազմաօդային ուժերի F-18 կործանիչ է խոցվել

25.03.2026 21:56

Իրանը մերժել է հակամшրտությունը դադարեցնելու ԱՄՆ առաջարկները և առաջ է քաշել իր սեփական պայմանները

25.03.2026 20:06

«Ուժեղ Հայաստան»-ը հուշագրեր է ստորագրել հոլանդական Dyami անվտանգության հետախուզական ընկերության և հունական DRCS ընկերության հետ

25.03.2026 19:58

Իրանի դեմ Ամերիկայի և Իսրայելի կողմից սանձազերծված պատերազմը անխուսափելիորեն ավարտվելու է Իրանի լիակատար հաղթանակով

25.03.2026 12:29

«Թվերից այս կողմ». Պարգևավճարներ, հաշվարկներ և փակ տվյալներ

25.03.2026 11:33

Տանձավերի Սուրբ Ստեփանոս և Սուրբ Հռիփսիմե եկեղեցիները

25.03.2026 11:06

ՀԱՄԼԵՏԱՎԱՆ ԹԱՂԱՄԱՍԸ ԵՎՍ ԱՍՖԱԼՏԱՊԱՏ ՃԱՆԱՊԱՐՀ ԿՈՒՆԵՆԱ

25.03.2026 11:01