Մեկը՝ «Պատվավոր լեռնագործներից»

03.06.2020 11:04
1180

Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի` հանրապետության հանքարդյունաբերության հսկայի hիմնադրմանը եւ կայացմանը նպաստել են բազում շարքային լեռնագործներ։ Ձեռնարկության ակունքներում է կանգնած վաստակաշատ լեռնագործ Շահեն Հայրապետյանը, ում աշխատանքային կենսագրությունն անցել է Գանձասարի բաց հանքում` որպես էքսկավատորավար։ Ծնվել է 1928-ին Գորիսի շրջանի Տաթեւ գյուղում` Միքայել եւ Վարսենիկ Յազուլյանների ընտանիքում։ Բազմաշունչ ընտանիքի երեխաներից ավագն է եղել Շահենը։ Մի ընտանիքում տասը երեխա էր հասակ առնում։ Մանկությունը եւ պատանեկությունն անցել են Մեծ հայրենականի եւ հետպատերազմյան դժվարին տարիներին։ Ստալինյան բռնաճնշումների ալիքը նրանց ընտանիքին եւս հասավ։ 1948-ին, երբ հայրը բռնեց աքսորի ճամփան, ընտանիքի հոգսը ծանրացավ 20-ամյա Շահենի ուսերին։ Ի՞նչն էր հոր աքսորվելու պատճառը. արհեստավոր մարդը բազմանդամ ընտանիքի հոգսերը հոգալու համար մասնավոր աշխատանք էր կատարում հարեւան ադրբեջանական շրջանում։ Պատճառաբանում էին, թե դա բացասաբար է անդրադառնում աշխօրերի կատարմանը։ Ինչեւէ։ Շահենը տեղափոխվեց Քաջարան եւ աշխատանքի ընդունվեց պղնձամոլիբդենային կոմբինատում։

Պատերազմից հետո երկրի քայքայված տնտեսությունը վերականգնելու համար աշխատուժի սուր պակաս կար, նախ մասնագիտական հմտություններ ստացավ պրոֆտեխնիկական ուսումնարանում, հետո բեռնատարներով, մոտ 200 հոգու, որոնց մեջ էր Շահենը, տարան լեռնագործների ավան` Հանքավան։ Հիշում է աշխատանքային գործունեության առաջին օրը` 1948 թ. մայիսի 15։ Այն ժամանակ կոմբինատ չկար, Քաջարանն էլ Փիրդովդան էր կոչվում եւ մի քանի տեղամաս` շինարարական տեղամաս։ Ինքն էլ 30 հոգու բրիգադավար էր` որմնադիրների, ծեփագործների եւ այլն։ 1950-ին կոմբինատը սկսեց գործել, ինքն էլ անդամագրվեց լեռնագործների կոլեկտիվին։

Շահենի եւ նրա նման նվիրյալների շնորհիվ կոմբինատը կոմբինատ դարձավ եւ սկսեց երկրին պղնձի եւ մոլիբդենի խտանյութ մատակարարել։ Ճանաչումը նվիրված աշխատանքի շնորհիվ շուտ եկավ։ Լավագույն աշխատանքի համար, ավելի ստույգ ամենօրյա առաջադրանքները գերակատարելու համար արժանացել է «Պատվավոր լեռնագործ» կոչման, 1975-ին` պարգեւատրվել «Աշխատանքային կարմիր դրոշի» շքանշանով, բազմիցս խրախուսվել պատվոգրերով ու մեդալներով։ Նրա եւ աշխատանքային ընկերների գործունեությանն անդրադարձել է համամիութենական մամուլը։

Ի դեպ, բաց հանքում էր աշխատում եղբայրը` Հրանտիկը` նույնպես էքսկավատորավար։ Շրջանային թերթը (4-ը օգոստոսի, 1979 թ.) տպագրել է եղբայրների լուսանկարը` որպես արտադրության առաջավորներ։ Ի դեպ, երկուսն էլ լուսանկարային տեքստում ներկայացված են որպես կոմբինատի բաց հանքի լավագույն աշխատողներ։ Եվ այսպես մինչեւ վաստակած հանգստի անցնելը կենսագրություն է հյուսել լեռնագործների կոլեկտիվում։ Ամուսնացել է համագյուղացի Ծաղիկ Դանիելյանի հետ եւ ունեցել յոթ զավակ, 16 թոռ, այժմ էլ` ինը ծոռ։

Հունիսին է ծնվել Շահեն Հայրապետյանը։ Թեպետ ամսաթիվը ստույգ չէ, բայց հարազատները մի օր են ընտրում եւ սիրելի հոր, պապիկի, գերդաստանի ավագի ծննդյան տարեդարձը հավուր պատշաճի նշում։ Թեեւ կյանքի տասներորդ տասնամյակն է թեւակոխել, բայց սթափ գիտակցություն եւ հիշողություն ունի։ Եվ այժմ էլ, թեպետ առաջացած տարիքին` հետաքրքրվում է հանապազօրյա կյանքով եւ մերօրյա իրադարձություններով։ Նաեւ թոռներին ու ծոռներին հետաքրքրական պատմություններ է անում անցած-գնացած օրերի մասին։

Ծնունդդ շնորհավոր, Շահեն պապ, պատվավոր մարդ ու լեռնագործ։

 

 Վահրամ Օրբելյան

Ժիրայր Աղավելյանի նոր գիրքը՝ «Կանթեղներ»

24.08.2026 17:18

Թող նզովյալ լինեն Արցախն ու արցախահայերին ատող բոլոր պիղծերն ու անօրենները․ Տեր Վրթանես

24.08.2026 17:04

Այսօր կրկին զոհ ունենք բանակում

24.08.2026 16:37

Հաղորդում հանցագործության մասին․ այս անգամ խոսքը Գորիսի քոլեջի տնօրեն Արմինե Կոլյանի կողմից կատարված սուտ մատնության մասին է

24.08.2026 14:21

Փաշինյանը պարզաբանել է, թե ինչու է ժամանակին արել «Արցախը Հայաստան է, և վերջ» հայտարարությունը

24.08.2026 12:51

Նշվեց Քաջարան քաղաքի օրը

24.08.2026 12:35

Տնտեսական պատերազմի շարունակման դեպքում նավթ չի արտահանվի Հորմուզի նեղուցով կամ Պարսից ծոցի որևէ այլ հատվածով. Ռեզայի

24.08.2026 11:42

Գեղանուշի պոչամբարը շրջանցող թունելը կվերանորոգվի

24.08.2026 11:38

Սուրեն Վարդանյան. կյանք՝ հյուսված հայրենի բնաշխարհի ազդեցությամբ

24.08.2026 10:38

Սուրեն Վարդանյան․ դիմանկարի ուրվագիծ

24.08.2026 10:09

Զինծառայողի uպանության մեջ կասկածվող անձը ձերբակալվել է. ՔԿ

23.08.2026 16:37

Բանակում ոչ մարտական պայմաններում կրկին զինվոր է մահացել

23.08.2026 12:26