Այսօր Առնո Բաբաջանյանի ծննդյան օրն է

22.01.2019 11:57
1690

<<Ես ազատ ժամեր չունեմ և չեմ էլ ունեցել: Ամբողջ կյանքում նման եմ եղել պաշարված ամրոցի: Այո, ես պաշարված եմ հնչյուններով: Քուն թե արթուն ղողանջների մեջ եմ: Մի զարմացեք, եթե ասեմ, որ իմ տեսած երազներն էլ հնչյունների հետ են կապված: Այդ հնչյուններից ես ընտրում եմ սրտահաճները և երգեր հորինում: Ինձ համար ազատ ժամ ունենալ՝ նշանակում է կտրվել հնչյուններից, որ նույնն է, թե հրաժեշտ տալ կյանքին․․․>>

Առնո Բաբաջանյան

Հայ բեմի մեծ վարպետ Առնո Բաբաջանյանը ծնվել է 1921 թ․-ի հունվարի 22-ին Երևանում։ Նրա հայրը շնորհալի մարդ էր, նվագում էր ֆլեյտա: Առնոյի կյանքում առաջին հանդիպումն իսկական կոմպոզիտորի հետ տեղի է ունեցել մանկապարտեզում: Նա միշտ սիրով է հիշել այդ հանդիպումը.

«Մի անգամ եկավ մի այցելու: Այդ մարդը խնդրեց մեզ երգել, որպեսզի իմանա, թե ով լավ ձայն ունի: Ես նույնպես երգեցի և ռիթմի տակ ծափ տվեցի: Այդ մարդը լսեց ու ասաց, որ պիտի զբաղվեմ երաժշտությամբ: Ավելի ուշ իմացա, որ այդ մարդը Արամ Իլյիչի Խաչատրյանն էր»:

Իր առաջին երաժշտական ստեղծագործությունը Բաբաջանյանը գրել է 9 տարեկան հասակում։ 1938 թ․-ին նա մեկնել է Մոսկվա և ընդունվել Գնեսինների անվան երաժշտական քոլեջի վերջին կուրս, որն ավարտելուց հետո ընդունվել է Չայկովսկու անվան կոնսերվատորիան ՝ Բ. Մ. Բեռլինի դաշնամուրի դասարան:

Շուտով Բաբաջանյանն ընդունվել է Երևանի պետական կոնսերվատորիային կից երաժշտական դպրոց, որն ավարտելուց հետո սովորել է նաև կոնսերվատորիայում։ 1948 թ․-ին ուսումը շարունակել է Մոսկվայի կոնսերվատորիայի դաշնամուրի բաժնում՝ միաժամանակ կատարելագործել է իր ունակությունները Մոսկվայի հայ մշակույթի տան երաժշտական ստուդիայում։ 1950-1956 թթ. դասավանդել է Երևանի կոնսերվատորիայում։ 1956-ից ապրել և աշխատել է Մոսկվայում՝ պահպանելով իր հայկականությունը։

Առնո Բաբաջանյանի ստեղծագործական կատարելաոճը ձևավորվել է Արամ Խաչատրյանի և Սերգեյ Ռախմանինովի ազդեցությամբ: Դա առավել արտահայտվել է նրա առաջին երկու գործերում՝ դաշնամուրի և ջութակի կոնցերտներում: Սակայն Բաբաջանյանի ստեղծագործական անհատականությունը դրսևորվել է հիմնականում դաշնամուրի և նվագախմբի համար գրած «Հերոսական բալլադում», ապա՝ դաշնամուրային տրիոյում:

Բաբաջանյանի ինքնատիպ ոճը դրսևորվել է նաև ջութակի ու դաշնամուրի սոնատում, թավջութակի կոնցերտում: Նրա «Վաղարշապատի պար», «Պրելյուդ» և «Էքսպրոմտ» գործերն արժանացել և այսօր էլ արժանանում են բարձր գնահատականի: Մեծ հայտնիություն ու սեր են վայելում «Էլեգիա», «Հայկական ռապսոդիա», «Նոկտյուռն» գործերը: Նորարարական առանձնահատկություններով են օժտված «Պոլիֆոնիկ սոնատը», հատկապես` «Վեց պատկերը»:

 

 

Առնո Բաբաջանյանի ստեղծագործությունները մինչև օրս շարունակվում են երգվել աշխարհի ամենահայտնի բեմերից։ Այդ անմահ երգերի շարքին են պատկանում «Королева красоты», «Голубая тайга», «Улыбнись», «Будь со мной», «В нежданный час» երգերը, ինչպես նաև Եվգենի Եվտուշենկոյի հետ գրած երգերից «Не спеши», «Чёртово колесо», «Твои следы», Անդրեյ Վոզնեսենսկու հետ գրված «Год любви», «Москва-река», «Верни мне музыку» երգերը։ «Առաջին սիրո երգը» և «Երևան»- ը այսօր էլ շարունակում են կենդանի մնալ հայի շուրթերին։

Առնո Բաբաջանյանի աշխատանքներին հաճախ արելի է հանդիպել Խորհրդային լավագույն ֆիլմերում՝ «Առաջին սիրո երգը», «Երջանկության մեխանիկան», «Հարսնացուն հյուսիսից» և այլն։

Առնո Բաբաջանյանը մահացել է 1983 թվականի նոյեմբերի 11-ին Երևանում։ Բաբաջանյանի անունով կոչվել են Հայֆիլհարմոնիայի փոքր դահլիճը, փողոց, երաժշտական ուսումնարան, 2003 թ․-ին կանգնեցվել է նրա հուշարձանը: Բաբաջանյանին շնորհվել է ԽՍՀՄ Ժողովրդական արտիստի կոչում, ինչպես նաեւ մի շարք այլ պարգեւներ։ Ամուսնացած է եղել դաշնակահարուհի Թերեզա Բաբաջանյանի հետ։ Նրանց որդին հայտնի դերասան և երգիչ Արա Բաբաջանյանն է։

 

 

Ինչպես հայրս ասել է՝ այս դատավարությունն ուղղված է Հայաստանի Հանրապետության դեմ. Դավիթ Իշխանյանի որդին` Եվրոպական խորհրդարանում

15.07.2026 00:27

Միացյալ Նահանգները հարվшծների նոր շարք է սկսել Իրանի դեմ․ ԱՄՆ ԶՈւ կենտրոնական հրամանատարություն

15.07.2026 00:18

Հարվшծներ են հասցվել Քուվեյթում գտնվող ԱՄՆ ռшզմական օբյեկտներին

14.07.2026 21:21

Քո կյանքը պայքար էր, ծառայություն և նվիրում հայրենիքին. Մանվել Գրիգորյանի դստեր շնորհավորանքը

14.07.2026 19:23

Բրյուսելում անցկացվում է «Ադրբեջանում հայ քաղաքական բանտարկյալները և ԵՄ ներգրավվածության հրամայականը» խորագրով համաժողով

14.07.2026 16:44

Ողբերգական դեպք. 13-ամյա աղջիկը մահացել է, չարաշահել է էներգետիկներ․ «Հրապարակ» Հասարակություն 14 Հուլիս, 2026 15:57

14.07.2026 16:00

Իրանում նոր պայթյուններ են լսվել. ԶԼՄ-ներ

14.07.2026 15:36

Հայաստանում ծնելիության ցուցանիշները շարունակում են նվազել

14.07.2026 15:23

Լյուդվիգ Մկրտչյանը Բաքվի բանտում պայքարում է կյանքի համար. ահազանգում է փաստաբանը

14.07.2026 15:14

Իրանի նախկին նախագահ Մահմուդ Ահմադինեժադը տնային կալանքի տակ է իսրայելական հետախnւզության հետ ենթադրյալ կապերի պատճառով. New York Times

14.07.2026 13:01

Ալիևի բացահայտումը․ քառասունչորսօրյա պատերազմում ՏԱՍՍ-ը աշխատել է որպես Ադրբեջանի պետական գործակալություն

14.07.2026 12:58

Ռոբերտ Աբիսողոմոնյանը և ՄԱԿ գլխավոր քարտուղարի տեղակալը քննարկել են հոկտեմբերին ՀՀ-ում անցկացվելիք COP17-ին ընդառաջ իրականացվող աշխատանքները

14.07.2026 12:10