Հանուն հայրենիքի՝ Դավիթբեկաբար․ ուխտագնացությունների շարք՝ Դավիթ Բեկի զորահրամանատարների շիրիմներին

19.04.2022 13:09
4009

Վերնագրում տեղ գտած կարգախոս-արտահայտությունը՝ «Հանուն հայրենիքի՝ Դավիթբեկաբար», Գարեգին Նժդեհի փառապանծ զորաշարքերի նշանաբանն էր 1920-21 թվականներին...

Հաշվի առնելով Արցախի և Սյունիքի շուրջ ստեղծված ռազմաքաղաքական ներկա տագնապալից վիճակը, մենք նախընտրեցինք հենց այդ կարգախոսը՝ այսօր մեկնարկած մեր ուխտագնացությունների համար։

Մեկնարկած ուխտագնացությունները ոգեշնչող առիթով են․ լրանում է Դավիթ Բեկի գլխավորած ազգային-ազատագրական շարժման 300-ամյակը...

Եվ այդ կապակցությամբ «Սյունյաց երկրի» խմբագրակազմը ձեռնարկել է ուխտագնացությունների շարք՝ Դաբիթ Բեկի և նրա զորավարների ու կողմնապետերի անվամբ սրբացած վայրեր...

Այսօր՝ ապրիլի 19-ին, առաջինն այցելեցինք Կապանի տարածաշրջանի Բեխ գյուղ, որտեղ հանգչում է Դավիթ Բեկի փառապանծ հրամանատարներից մեկի՝ Բալի զորավարի աճյունը։

Բալի զորավարը  լեգենդար Մելիք-Փարսադանի որդին էր, ով նույնպես Դավիթ Բեկի հավատարիմ աջակիցներից էր, բայց սպանվեց ուրացած և թրքաբարո հայ իշխանավորի կողմից (Ագուլիսում)։

Բալի զորավարի գերեզմանը Բեխի Սուրբ Գևորգ եկեղեցու բակում է։

Եկեղեցին հնամենի սրբավայրում վերաշինվել է 18-րդ դարում, կրկին նորոգվել 1903 թվականին (որմնադիրն էր Կավարտ գյուղացի Մարգարա Հակոբյանը և Հովհաննեսյանց ազգանունով մեկ այլ վարպետ)։ Եկեղեցին վերջին անգամ վերանորոգվել է 2011-ին՝ հովանավորությամբ մոսկվայաբնակ արծվանիկցի Միշա Մարգարյանի։

18-րդ դարասկզբի ազգային-ազատագրական պայքարում նշանակալից դեր ունեցած Բեխն ուշագրավ է մեկ այլ առումով ևս․ պատմագիտության մեջ շրջանառվում է վարկած, որ այդ գյուղի զավակ էր Դավիթ Բեկ գահերեց զորավարը։

Մեզ ուղեկցող Ռաֆիկ Հայրապետյանը  հետաքրքիր հուշեր պատմեց Դավիթ Բեկի և Մելիք-Փարսադանյանների իշխանական գերդաստանի մասին՝ հուշեր, որ երեք դար շարունակ պահպանվում են կապանցիների հիշողության մեջ և փոխանցվում սերնդեսերունդ։

Մենք խոնարհվեցինք Բալի զորավարի գերեզմանի առջև, ծանոթացանք այդ պանթեոնում գտնվող մյուս տապանաքարերի վրա առկա վիմական գրություններին, որից հետո մոմավառություն կատարեցինք Սուրբ Գևորգ եկեղեցում՝ խնդրելով Բարձրյալին՝ չխաթարել հայոց Արցախի լինելիությունը և Սյունիք-հարազատ մոր գիրկը վերադարձնել մեր հայրենական այն տարածքները, որ վերջին երկու տարում ադրբեջանցիներն անարգել բռնազավթել են և իրենց տիրապետության տակ դրել։

Դավիթ Բեկի և նրա զորավարների հետքերով ուխտագնացությունների շարքը շարունակություն կունենա․ անպայման կայցելենք Թորոս իշխանի գերեզմանին (Եղվարդ), Առաքել զորապետի գերեզմանին (Շիշկերտ), Սարգիս հրամանատարի շիրիմին (Շվանիձոր) և, իհարկե, Մխիթար Սպարապետի և Մելիք Բարխուդարի գերեզմաններ, որ գտնվում են հին Խնձորեսկի Անապատի եկեղեցու բակում:

Շրջագայությունները կավարտվեն Վահանավանքում, որտեղ գտնվում է Դավիթ Բեկի ենթադրյալ գերեզմանը:

Իսկ հունիսին կթողարկվի «Սյունյաց երկիր. մշակութային» հանդեսի հատուկ համար՝ նվիրված հայոց պատմության ամենափառավոր էջերից մեկին՝ Դավիթ Բեկի գլխավորած ազգային-ազատագրական պայքարին, որի արդյունքում Սյունյաց աշխարհը մաքրվեց թուրք զավթիչներից և օտարամուտ մյուս տարրերից, բոլոր դավաճանները և ուրացողներն էլ գլխատվեցին գահերեց զորավարի կողմից:

Մի՛ վախեցեք մաhից, պատրա՛ստ եղեք դրան և որևէ ձևով մի՛ արագացրեք այն և անվա՛խ քայլեք ձեր ճանապարհով՝ մնացած ամեն ինչը թողնելով Աստծուն․ Ռուբեն Վարդանյան

21.02.2026 12:50

Մեր երկրում հազարավոր մարդիկ կանգնած են դեղորայքի գների խնդրի առաջ․ Նարեկ Կարապետյան (տեսանյութ)

21.02.2026 12:04

Առուշ Առուշանյանը հյուրընկալել է Հայաստանի Հանրապետությունում Ֆրանսիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Օլիվիե Դեկոտինյիին

21.02.2026 11:08

Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է ՀՅԴ պատվիրակությանը

20.02.2026 22:27

Հայաստանում ստեղծվելու է սիլիկոնային ավան, ապահովվելու է բարենպաստ միջավայր․ Նարեկ Կարապետյան

20.02.2026 21:14

Ամեն ջանք գործադրելու ենք մեր ժողովրդի՝ Արցախ վերադառնալու և ինքնորոշման անքակտելի իրավունքները լիարժեքորեն իրացնելու համար. Արցախի ԱԺ

20.02.2026 19:15

Ընտրակաշառքը պոզով-պոչո՞վ է լինում. Ալիկ Ալեքսանյանը` ՔՊ-ական մարզպետի՝ ժողովրդի հաշվին արած «բարեգործության» մասին

20.02.2026 17:09

«Սյունիք» ֆուտբոլային ակումբը հուշագիր-համաձայնագիր կնքեց մարզի խոշոր ձեռնարկություններից մեկի՝ «Աժդանակ» ՍՊԸ-ի հետ

20.02.2026 17:00

Ալիևը՝ հայ լրագրողին․ Երբ Բայդենը վերադառնա` կվերագործարկի ձեր «Խաղաղության խաչմերուկը»

20.02.2026 15:57

Մակրոնը մայիսի 4-ին երկօրյա այցով կլինի Հայաստանում

20.02.2026 15:46

Սերգեյ Գորոդեցկի․ «Հայաստանի սիրտը, Արարատյան դաշտավայրը հնարավոր չէ պաշտպանել՝ առանց Արցախին տիրելու»

20.02.2026 15:37

Այսօր արցախյան շարժման 38–ամյակն է

20.02.2026 15:33