Այսօր Եղիշե Չարենցի մահվան օրն է

27.11.2019 10:18
1321

82 տարի առաջ երկրային կյանքն ավարտեց Եղիշե Չարենցը։ Պոետն իր մտքերն ու ապրումները լիաբուռ շաղ է տվել իր բոլոր գործերում, որոնք արյունով ու հոգով են ստեղծված։ Նաեւ տագնապներ է հնչեցրել այս աշխարհից հեռանալու մասին։ 1933-ին «Մահվան տեսիլ» ստեղծագործության մեջ, գրված 1933 թվականին, կան այսպիսի տողեր.

 

Ահա զգում եմ ինձ կրկին անօգնական,

Ահավորված, ինչպես բարձր լերան առջեւ-

Որի ոլորտներով կրկին պիտի գնամ,

Եվ չգիտեմ ընկնե՞մ պիտի արդյոք, թե՞ վաստակած հանգչեմ։

 

Ավաղ, բանաստեղծին վիճակված չէր «վաստակած հանգչելու»։ 1937-ի նոյեմբերի 27-ին` առավոտյան ժամը 7-ին, Երեւանի բանտի հիվանդանոցում վախճանվեց հանճարեղ պոետը։ Դրան նախորդել էին ծանր հիվանդությունն ու  օրեր շարունակ տեւած անգիտակից վիճակը։ Եվ սա ամենը չէ։ Բանաստեղծը նաեւ գերեզման չունեցավ։ Այնպես, ինչպես Խաչատուր Աբովյանը, Ակսել Բակունցը, 1915 թ.  Դեր Զոր անապատում եւ այլուր սրի քաշված կամ գազանաբար սպանված արեւմտահայ բանաստեղծների փաղանգը` Դանիել Վարուժան, Սիամանթո, մյուսներ։ Հանճարեղ, բայց ողբերգական կերպարներ են նրանք, ովքեր ժամանակից առաջ են անցել, բայց ժամանակը երբեք չի ներում իրենից առաջ անցնողներին։

 Ի դեպ, 1936-ի դեկտեմբերի 12-ին, երբ ամիսներ էին մնացել մինչեւ իր եղերական մահը, պոետը «Անվերնագիր. կնոջս եւ բարեկամիս` Իզաբելային» բանաստեղծության մեջ, մի այլ «հայտնագործություն» կանի։

 

Իմ մահվան օրը կիջնի լռություն

Ծանր կնստի քաղաքի վրա,

Ինչպես ամպ մթին կամ հին տրտմություն,

Կամ լուր աղետի` թերթերում գրած…

 

 

«Սյունյաց երկիր»

Մի՛ վախեցեք մաhից, պատրա՛ստ եղեք դրան և որևէ ձևով մի՛ արագացրեք այն և անվա՛խ քայլեք ձեր ճանապարհով՝ մնացած ամեն ինչը թողնելով Աստծուն․ Ռուբեն Վարդանյան

21.02.2026 12:50

Մեր երկրում հազարավոր մարդիկ կանգնած են դեղորայքի գների խնդրի առաջ․ Նարեկ Կարապետյան (տեսանյութ)

21.02.2026 12:04

Առուշ Առուշանյանը հյուրընկալել է Հայաստանի Հանրապետությունում Ֆրանսիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Օլիվիե Դեկոտինյիին

21.02.2026 11:08

Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է ՀՅԴ պատվիրակությանը

20.02.2026 22:27

Հայաստանում ստեղծվելու է սիլիկոնային ավան, ապահովվելու է բարենպաստ միջավայր․ Նարեկ Կարապետյան

20.02.2026 21:14

Ամեն ջանք գործադրելու ենք մեր ժողովրդի՝ Արցախ վերադառնալու և ինքնորոշման անքակտելի իրավունքները լիարժեքորեն իրացնելու համար. Արցախի ԱԺ

20.02.2026 19:15

Ընտրակաշառքը պոզով-պոչո՞վ է լինում. Ալիկ Ալեքսանյանը` ՔՊ-ական մարզպետի՝ ժողովրդի հաշվին արած «բարեգործության» մասին

20.02.2026 17:09

«Սյունիք» ֆուտբոլային ակումբը հուշագիր-համաձայնագիր կնքեց մարզի խոշոր ձեռնարկություններից մեկի՝ «Աժդանակ» ՍՊԸ-ի հետ

20.02.2026 17:00

Ալիևը՝ հայ լրագրողին․ Երբ Բայդենը վերադառնա` կվերագործարկի ձեր «Խաղաղության խաչմերուկը»

20.02.2026 15:57

Մակրոնը մայիսի 4-ին երկօրյա այցով կլինի Հայաստանում

20.02.2026 15:46

Սերգեյ Գորոդեցկի․ «Հայաստանի սիրտը, Արարատյան դաշտավայրը հնարավոր չէ պաշտպանել՝ առանց Արցախին տիրելու»

20.02.2026 15:37

Այսօր արցախյան շարժման 38–ամյակն է

20.02.2026 15:33