Այսօր Եղիշե Չարենցի մահվան օրն է

27.11.2019 10:18
1333

82 տարի առաջ երկրային կյանքն ավարտեց Եղիշե Չարենցը։ Պոետն իր մտքերն ու ապրումները լիաբուռ շաղ է տվել իր բոլոր գործերում, որոնք արյունով ու հոգով են ստեղծված։ Նաեւ տագնապներ է հնչեցրել այս աշխարհից հեռանալու մասին։ 1933-ին «Մահվան տեսիլ» ստեղծագործության մեջ, գրված 1933 թվականին, կան այսպիսի տողեր.

 

Ահա զգում եմ ինձ կրկին անօգնական,

Ահավորված, ինչպես բարձր լերան առջեւ-

Որի ոլորտներով կրկին պիտի գնամ,

Եվ չգիտեմ ընկնե՞մ պիտի արդյոք, թե՞ վաստակած հանգչեմ։

 

Ավաղ, բանաստեղծին վիճակված չէր «վաստակած հանգչելու»։ 1937-ի նոյեմբերի 27-ին` առավոտյան ժամը 7-ին, Երեւանի բանտի հիվանդանոցում վախճանվեց հանճարեղ պոետը։ Դրան նախորդել էին ծանր հիվանդությունն ու  օրեր շարունակ տեւած անգիտակից վիճակը։ Եվ սա ամենը չէ։ Բանաստեղծը նաեւ գերեզման չունեցավ։ Այնպես, ինչպես Խաչատուր Աբովյանը, Ակսել Բակունցը, 1915 թ.  Դեր Զոր անապատում եւ այլուր սրի քաշված կամ գազանաբար սպանված արեւմտահայ բանաստեղծների փաղանգը` Դանիել Վարուժան, Սիամանթո, մյուսներ։ Հանճարեղ, բայց ողբերգական կերպարներ են նրանք, ովքեր ժամանակից առաջ են անցել, բայց ժամանակը երբեք չի ներում իրենից առաջ անցնողներին։

 Ի դեպ, 1936-ի դեկտեմբերի 12-ին, երբ ամիսներ էին մնացել մինչեւ իր եղերական մահը, պոետը «Անվերնագիր. կնոջս եւ բարեկամիս` Իզաբելային» բանաստեղծության մեջ, մի այլ «հայտնագործություն» կանի։

 

Իմ մահվան օրը կիջնի լռություն

Ծանր կնստի քաղաքի վրա,

Ինչպես ամպ մթին կամ հին տրտմություն,

Կամ լուր աղետի` թերթերում գրած…

 

 

«Սյունյաց երկիր»

Հասանք Սիսիան. Նիկոլ Փաշինյան

14.03.2026 11:33

Սամվել Կարապետյանի տնային կալանքը երկարաձգվեց

14.03.2026 01:03

Սամվել Կարապետյանի տնային կալանքը երկարացնելու կամ նրան ազատ արձակելու որոշումը կհրապարակվի ժամը 00:30-ին․ Արամ Վարդևանյան

13.03.2026 22:46

Իրանը պատերազմի սկզբից ի վեր ամենահզոր հարձակումն է իրականացրել

13.03.2026 21:23

Իրանը Հայաստանից ստացել է բազմաթիվ աջակցություններ. ՀՀ-ում Իրանի դեսպան

13.03.2026 20:02

Մենք պայքարելու ենք մինչեւ վերջ․ Կարեն Կարապետյան

13.03.2026 19:50

Այն ժամկետը, որով խնդրում են երկարաձգել Սամվել Կարապետյանի տնային կալանքը, ուղիղ միջամտություն է քաղաքական պրոցեսներին․ Արամ Վարդևանյան

13.03.2026 19:36

Իրանի վրա ամերիկա-իսրայելական գրոհների հետևանքով զոհվել է առնվազն 1444 մարդ

13.03.2026 17:14

⁠⁠Արցախի ժողովուրդը ՀՀ ներկայիս իշխանություններին երբեք չի լիազորել իր անունից հանդես գալ ու պարզունակ գործարքի առարկա դարձնել Արցախը. Արցախի ԱԺ նախագահը՝ Փաշինյանին

13.03.2026 16:58

Իրանում ամերիկա-իսրայելական հարվածներից ավելի քան 24 500 քաղաքացիական օբյեկտ է վնասվել. Կարմիր մահիկ

13.03.2026 16:52

Գերագույն հոգևոր խորհրդի ժողով Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածնում

13.03.2026 16:48

Մեր ռազմավարական նպատակը պետք է լինի գյուղատնտեսական նշանակության հողերը դարձնել 100 տոկոսով ոռոգելի․ Փաշինյանի գլխավորությամբ քննարկվել են ջրի և հողի կառավարման ոլորտում ինստիտուցիոնալ վերափոխումների հեռանկարները

13.03.2026 16:41