Հնդկաստան-Իրան-Հայաստան եռակողմ հարաբերությունները կարող են վճռորոշ լինել նրանց տնտեսական զարգացման համար

24.12.2024 11:57
528

Վերջին մի քանի տարիներին Հայաստանի, Իրանի և Հնդկաստանի միջև համագործակցությունն աճում է։ Ավանդաբար Հնդկաստանը սերտ և ջերմ հարաբերություններ է պահպանում Իրանի հետ: Հնդկաստանը նաև պատմական և քաղաքակրթական կապեր ունի Հայաստանի հետ։ Իրանը և Հայաստանը ունեն սահման և սերտ պատմական կապեր. գրում է հնդկական Awaz -The Voice պարբերականը։

Ինչպես նշվել է, երեք երկրները, թեև առաջին հայացքից շատ տարբեր են, բայց ընդհանուր մարտահրավեր ունեն՝ ի դեմս անբարյացակամ հարևանների: Նրանց պատմական ջերմ հարաբերություններն այդ ժամանակվանից ի վեր ճանապարհ են հարթել երկկողմ հարաբերությունների սերտացման համար և վերածվում են եռակողմ համագործակցության:

Այս համագործակցության բանալին կապի և առևտրային ուղիներն են: Հնդկաստանը, որոնելով ավելի արագ և ծախսարդյունավետ առևտրային միջանցքներ ինչպես դեպի իր արևելք, այնպես էլ արևմուտք, աշխատում էր Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի (INSTC) իրականացման վրա, որը կկապի այն Ռուսաստանի Դաշնությանը Իրանի միջոցով: Իրանն ու Հայաստանը վճռորոշ են Հնդկաստանի ծրագրերը կյանքի կոչելու համար։ Իրանը Հնդկաստանի համար կարող է ելք ապահովել դեպի Կենտրոնական Ասիա և Կովկաս: Առնվազն 2013 թվականից ի վեր Հնդկաստանը մտածում է Իրանի արևելյան ափին գտնվող Չաբահար նավահանգստի զարգացման շուրջ, որը նայում է Օմանի ծոցին: Հնդկաստանի համար սա իրանական ամենամոտ նավահանգիստն է։ Այն նաև կոչված էր հակազդելու Պակիստանի Մաքրան նավահանգստում Չինաստանի կողմից կառուցված Գվադար նավահանգստին: Այնուամենայնիվ, Իրանի միջուկային ծրագրի շուրջ արևմտյան պատժամիջոցները կանգնեցրել են Չաբահարի առաջընթացը: Հայաստանն ունի յուրահատուկ աշխարհաքաղաքական դիրք՝ դեպի ծով ելք չունեցող երկիր Հարավային Կովկասի սրտում, սահմանակից է Իրանին, Ադրբեջանին, Թուրքիային և Վրաստանին: Ծրագրի նպատակն է դա օգտագործել՝ երկիրը վերածելու առևտրի, տրանսպորտային և հաղորդակցության հանգույցի և հնարավորություն տալ տարածաշրջանի երկրներին մուտք գործել եվրոպական և ասիական շուկաներ և հակառակը:

Հայաստանը կարևոր է դառնում, քանի որ նման այլընտրանքային առևտուրը և տրանսպորտային երթուղին կարող են անցնել միայն Հայաստանի տարածքով, որը Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի մի մասն է:

Նման միջանցքը նաև զգալի հակադարձ կլինի Չինաստանի «Գոտի և ճանապարհ» նախաձեռնությանը, որը զուգահեռ է ընթանում՝ Թուրքիային Վրաստանի և Ադրբեջանի միջոցով կապելով Կենտրոնական Ասիայի հետ:

Հնդկաստան-Իրան-Հայաստան եռակողմ նման համագործակցությունը վճռորոշ է և՛ Իրանի, և՛ Հայաստանի տնտեսությունների համար։ Իրանը հենց նոր հսկայական հարված է ստացել Իսրայելի հետ իր ստվերային պատերազմից: Այն նաև ենթարկվում է պատժամիջոցների, և դրա միջով անցնող առևտրային և տարանցիկ ուղիները հսկայական եկամուտի աղբյուր կլինեն:

Հայաստանի համար նույնպես նման հաղորդակցության հանգույցը հարուստ շահաբաժիններ կունենա:

 
 

Հայաստանի ներկայիս ղեկավարության կողմից ընտրված քաղաքականության վեկտորը ոչ մի լավ բանի չի հանգեցնի․ Հայաստանը կարող է երկրորդ Ուկրաինա դառնալ․ Մեդվեդև

04.10.2026 12:33

Գևորգ Թամամյանն առաջադրվել է Առողջապահության համաշխարհային կազմակերպության գլխավոր տնօրենի պաշտոնում

03.10.2026 20:05

Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատն իր ազդակիր համայնքներում իրականացնում է աննախադեպ ծավալի ներդրումային և աջակցության ծրագրեր

03.10.2026 11:32

Վաչագան գետի 3-րդ փուլի ավարտն ազդարարվել է ձկների բացթողմամբ

02.10.2026 23:30

Ադրբեջանցիք քանդում են ու ջնջում մեր պատմական հետքերը․ Պարգև Սրբազանի կոչը՝ Ինտերպոլին

02.10.2026 19:15

Աշոտ Մինասյան հրամանատարի ծննդյան օրն է, շնորհավորում ենք

02.10.2026 17:44

Ռուսաստանը Հայաստանի արձագանքին է սպասում երկաթուղու երկու հատվածների վերականգնման հարցով. Օվերչուկ

02.10.2026 17:23

Մենք բազմիցս հաստատել ենք ՀՀ-ի հանձնառությունը՝ շարունակելու փոխշահավետ համագործակցությունը ԵԱՏՄ շրջանակներում. Փաշինյան

02.10.2026 17:22

Ադրբեջանի Հանրապետության քաղաքացի Նասիմի Ռահիմ Օղլի Մուսաևը կալանավորվել է 2 ամիս ժամկետով. ՔԿ

02.10.2026 17:19

ԵԱՏՄ անդամները գազը գնում են հինգ անգամ ավելի էժան, քան Եվրոպայում. Միշուստին

02.10.2026 17:18

Հրապարակվել են վարորդական իրավունքի վկայական ստանալու տեսական քննության նոր հարցաշարերը

02.10.2026 17:11

Բրյուսելում քննարկվել է Երևանում կայանալիք COP17-ի նախապատրաստական աշխատանքների ընթացքը

02.10.2026 17:08