Հնդկաստան-Իրան-Հայաստան եռակողմ հարաբերությունները կարող են վճռորոշ լինել նրանց տնտեսական զարգացման համար

24.12.2024 11:57
462

Վերջին մի քանի տարիներին Հայաստանի, Իրանի և Հնդկաստանի միջև համագործակցությունն աճում է։ Ավանդաբար Հնդկաստանը սերտ և ջերմ հարաբերություններ է պահպանում Իրանի հետ: Հնդկաստանը նաև պատմական և քաղաքակրթական կապեր ունի Հայաստանի հետ։ Իրանը և Հայաստանը ունեն սահման և սերտ պատմական կապեր. գրում է հնդկական Awaz -The Voice պարբերականը։

Ինչպես նշվել է, երեք երկրները, թեև առաջին հայացքից շատ տարբեր են, բայց ընդհանուր մարտահրավեր ունեն՝ ի դեմս անբարյացակամ հարևանների: Նրանց պատմական ջերմ հարաբերություններն այդ ժամանակվանից ի վեր ճանապարհ են հարթել երկկողմ հարաբերությունների սերտացման համար և վերածվում են եռակողմ համագործակցության:

Այս համագործակցության բանալին կապի և առևտրային ուղիներն են: Հնդկաստանը, որոնելով ավելի արագ և ծախսարդյունավետ առևտրային միջանցքներ ինչպես դեպի իր արևելք, այնպես էլ արևմուտք, աշխատում էր Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի (INSTC) իրականացման վրա, որը կկապի այն Ռուսաստանի Դաշնությանը Իրանի միջոցով: Իրանն ու Հայաստանը վճռորոշ են Հնդկաստանի ծրագրերը կյանքի կոչելու համար։ Իրանը Հնդկաստանի համար կարող է ելք ապահովել դեպի Կենտրոնական Ասիա և Կովկաս: Առնվազն 2013 թվականից ի վեր Հնդկաստանը մտածում է Իրանի արևելյան ափին գտնվող Չաբահար նավահանգստի զարգացման շուրջ, որը նայում է Օմանի ծոցին: Հնդկաստանի համար սա իրանական ամենամոտ նավահանգիստն է։ Այն նաև կոչված էր հակազդելու Պակիստանի Մաքրան նավահանգստում Չինաստանի կողմից կառուցված Գվադար նավահանգստին: Այնուամենայնիվ, Իրանի միջուկային ծրագրի շուրջ արևմտյան պատժամիջոցները կանգնեցրել են Չաբահարի առաջընթացը: Հայաստանն ունի յուրահատուկ աշխարհաքաղաքական դիրք՝ դեպի ծով ելք չունեցող երկիր Հարավային Կովկասի սրտում, սահմանակից է Իրանին, Ադրբեջանին, Թուրքիային և Վրաստանին: Ծրագրի նպատակն է դա օգտագործել՝ երկիրը վերածելու առևտրի, տրանսպորտային և հաղորդակցության հանգույցի և հնարավորություն տալ տարածաշրջանի երկրներին մուտք գործել եվրոպական և ասիական շուկաներ և հակառակը:

Հայաստանը կարևոր է դառնում, քանի որ նման այլընտրանքային առևտուրը և տրանսպորտային երթուղին կարող են անցնել միայն Հայաստանի տարածքով, որը Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի մի մասն է:

Նման միջանցքը նաև զգալի հակադարձ կլինի Չինաստանի «Գոտի և ճանապարհ» նախաձեռնությանը, որը զուգահեռ է ընթանում՝ Թուրքիային Վրաստանի և Ադրբեջանի միջոցով կապելով Կենտրոնական Ասիայի հետ:

Հնդկաստան-Իրան-Հայաստան եռակողմ նման համագործակցությունը վճռորոշ է և՛ Իրանի, և՛ Հայաստանի տնտեսությունների համար։ Իրանը հենց նոր հսկայական հարված է ստացել Իսրայելի հետ իր ստվերային պատերազմից: Այն նաև ենթարկվում է պատժամիջոցների, և դրա միջով անցնող առևտրային և տարանցիկ ուղիները հսկայական եկամուտի աղբյուր կլինեն:

Հայաստանի համար նույնպես նման հաղորդակցության հանգույցը հարուստ շահաբաժիններ կունենա:

 
 

Կասեցնե՜նք դպրոցների փակման գործընթացը. Արամ Մանուկյան

03.06.2026 23:12

Թոշակները կրկնապատկվելու են, ձեր ապահովված կյանքը իմ պարտականությունն է. Ռոբերտ Քոչարյան

03.06.2026 23:02

Ծանր վիճակ է, ինքնություն ենք կորցնում. Սամվել Կարապետյան

03.06.2026 22:41

Ճակատագրական ընտրության առաջ ենք՝ կա՛մ պաշտպանում ենք մեր ինքնությունը, կա՛մ կորցնում ենք. Արամ Վարդևանյան

03.06.2026 22:14

Հայաստանի քաղաքացիները պետք է փրկեն իրենց երկիրը ընտրություններում. Զախարովա

03.06.2026 22:05

Ադրբեջանի ամենահզոր զենքը Նիկոլ Փաշինյանն է. Աննա Գրիգորյան

03.06.2026 21:41

Փաշինյանի հետ միջադեպի մեջ հայտնված կինը կոչ է անում գնալ ընտրության, չվախենալ կարծիք հայտնելուց

03.06.2026 21:25

Նարեկ Կարապետյանը հրապարակում պատռեց «Արևմտյան Ադրբեջանի» կոնցեպտի փաստաթուղթը

03.06.2026 21:01

Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունեց արցախահայության ներկայացուցիչներին

03.06.2026 20:35

«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության հանրահավաքը Հանրապետության հրապարակում՝ ուղիղ

03.06.2026 19:58

Չկա՛ Նիկոլ՝ չկա՛ պրոբլեմ, չկա՛ պատերազմ, չկա՛ ճգնաժամ. ազատվենք «Ալիևի մարզպետից». Քոչարյան

03.06.2026 19:33

TRIPP-ը կարող է դառնալ տարածաշրջանում առևտրի կենտրոնական հանգույց՝ հեղափոխելով Հայաստանի ռազմավարական դիրքը. Ռուբիո

03.06.2026 17:38