Հնդկաստան-Իրան-Հայաստան եռակողմ հարաբերությունները կարող են վճռորոշ լինել նրանց տնտեսական զարգացման համար

24.12.2024 11:57
404

Վերջին մի քանի տարիներին Հայաստանի, Իրանի և Հնդկաստանի միջև համագործակցությունն աճում է։ Ավանդաբար Հնդկաստանը սերտ և ջերմ հարաբերություններ է պահպանում Իրանի հետ: Հնդկաստանը նաև պատմական և քաղաքակրթական կապեր ունի Հայաստանի հետ։ Իրանը և Հայաստանը ունեն սահման և սերտ պատմական կապեր. գրում է հնդկական Awaz -The Voice պարբերականը։

Ինչպես նշվել է, երեք երկրները, թեև առաջին հայացքից շատ տարբեր են, բայց ընդհանուր մարտահրավեր ունեն՝ ի դեմս անբարյացակամ հարևանների: Նրանց պատմական ջերմ հարաբերություններն այդ ժամանակվանից ի վեր ճանապարհ են հարթել երկկողմ հարաբերությունների սերտացման համար և վերածվում են եռակողմ համագործակցության:

Այս համագործակցության բանալին կապի և առևտրային ուղիներն են: Հնդկաստանը, որոնելով ավելի արագ և ծախսարդյունավետ առևտրային միջանցքներ ինչպես դեպի իր արևելք, այնպես էլ արևմուտք, աշխատում էր Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի (INSTC) իրականացման վրա, որը կկապի այն Ռուսաստանի Դաշնությանը Իրանի միջոցով: Իրանն ու Հայաստանը վճռորոշ են Հնդկաստանի ծրագրերը կյանքի կոչելու համար։ Իրանը Հնդկաստանի համար կարող է ելք ապահովել դեպի Կենտրոնական Ասիա և Կովկաս: Առնվազն 2013 թվականից ի վեր Հնդկաստանը մտածում է Իրանի արևելյան ափին գտնվող Չաբահար նավահանգստի զարգացման շուրջ, որը նայում է Օմանի ծոցին: Հնդկաստանի համար սա իրանական ամենամոտ նավահանգիստն է։ Այն նաև կոչված էր հակազդելու Պակիստանի Մաքրան նավահանգստում Չինաստանի կողմից կառուցված Գվադար նավահանգստին: Այնուամենայնիվ, Իրանի միջուկային ծրագրի շուրջ արևմտյան պատժամիջոցները կանգնեցրել են Չաբահարի առաջընթացը: Հայաստանն ունի յուրահատուկ աշխարհաքաղաքական դիրք՝ դեպի ծով ելք չունեցող երկիր Հարավային Կովկասի սրտում, սահմանակից է Իրանին, Ադրբեջանին, Թուրքիային և Վրաստանին: Ծրագրի նպատակն է դա օգտագործել՝ երկիրը վերածելու առևտրի, տրանսպորտային և հաղորդակցության հանգույցի և հնարավորություն տալ տարածաշրջանի երկրներին մուտք գործել եվրոպական և ասիական շուկաներ և հակառակը:

Հայաստանը կարևոր է դառնում, քանի որ նման այլընտրանքային առևտուրը և տրանսպորտային երթուղին կարող են անցնել միայն Հայաստանի տարածքով, որը Հյուսիս-Հարավ միջազգային տրանսպորտային միջանցքի մի մասն է:

Նման միջանցքը նաև զգալի հակադարձ կլինի Չինաստանի «Գոտի և ճանապարհ» նախաձեռնությանը, որը զուգահեռ է ընթանում՝ Թուրքիային Վրաստանի և Ադրբեջանի միջոցով կապելով Կենտրոնական Ասիայի հետ:

Հնդկաստան-Իրան-Հայաստան եռակողմ նման համագործակցությունը վճռորոշ է և՛ Իրանի, և՛ Հայաստանի տնտեսությունների համար։ Իրանը հենց նոր հսկայական հարված է ստացել Իսրայելի հետ իր ստվերային պատերազմից: Այն նաև ենթարկվում է պատժամիջոցների, և դրա միջով անցնող առևտրային և տարանցիկ ուղիները հսկայական եկամուտի աղբյուր կլինեն:

Հայաստանի համար նույնպես նման հաղորդակցության հանգույցը հարուստ շահաբաժիններ կունենա:

 
 

Պետությանն է վերադարձվել շուրջ 5 հա մակերեսով 10 անշարժ գույք, շուրջ 103 միլիոն դրամ. ամփոփվել են Սյունիքի մարզի դատախազության 2025 թվականի աշխատանքները

21.02.2026 19:18

Մի՛ վախեցեք մաhից, պատրա՛ստ եղեք դրան և որևէ ձևով մի՛ արագացրեք այն և անվա՛խ քայլեք ձեր ճանապարհով՝ մնացած ամեն ինչը թողնելով Աստծուն․ Ռուբեն Վարդանյան

21.02.2026 12:50

Մեր երկրում հազարավոր մարդիկ կանգնած են դեղորայքի գների խնդրի առաջ․ Նարեկ Կարապետյան (տեսանյութ)

21.02.2026 12:04

Առուշ Առուշանյանը հյուրընկալել է Հայաստանի Հանրապետությունում Ֆրանսիայի արտակարգ և լիազոր դեսպան Օլիվիե Դեկոտինյիին

21.02.2026 11:08

Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսն ընդունել է ՀՅԴ պատվիրակությանը

20.02.2026 22:27

Հայաստանում ստեղծվելու է սիլիկոնային ավան, ապահովվելու է բարենպաստ միջավայր․ Նարեկ Կարապետյան

20.02.2026 21:14

Ամեն ջանք գործադրելու ենք մեր ժողովրդի՝ Արցախ վերադառնալու և ինքնորոշման անքակտելի իրավունքները լիարժեքորեն իրացնելու համար. Արցախի ԱԺ

20.02.2026 19:15

Ընտրակաշառքը պոզով-պոչո՞վ է լինում. Ալիկ Ալեքսանյանը` ՔՊ-ական մարզպետի՝ ժողովրդի հաշվին արած «բարեգործության» մասին

20.02.2026 17:09

«Սյունիք» ֆուտբոլային ակումբը հուշագիր-համաձայնագիր կնքեց մարզի խոշոր ձեռնարկություններից մեկի՝ «Աժդանակ» ՍՊԸ-ի հետ

20.02.2026 17:00

Ալիևը՝ հայ լրագրողին․ Երբ Բայդենը վերադառնա` կվերագործարկի ձեր «Խաղաղության խաչմերուկը»

20.02.2026 15:57

Մակրոնը մայիսի 4-ին երկօրյա այցով կլինի Հայաստանում

20.02.2026 15:46

Սերգեյ Գորոդեցկի․ «Հայաստանի սիրտը, Արարատյան դաշտավայրը հնարավոր չէ պաշտպանել՝ առանց Արցախին տիրելու»

20.02.2026 15:37