Իրանի իսլամական հեղափոխության հաղթանակի 44-րդ տարեդարձը

10.02.2023 17:03
99046

Իրանում Ղաջարների արքայատոհմի անկումից հետո իշխանությունն անցավ Ռեզա շահին (1925-1941 թթ.)։ Նրանից հետո գահին նստեց որդին՝ Մոհամմադ Ռեզա Շահը (1941-1979 թթ.)։ Հոր և որդու օրոք տնտեսական, քաղաքական և սոցիալական բազմաթիվ խնդիրների, ինչպես նաև Իրանի քաղաքական ճակատագրին որոշ երկրների միջամտության պատճառով Իրանում ժողովրդական մեծ դժգոհություն բարձրացավ։ Սեյյեդ Ռուհոլլա Խոմեյնին, ունենալով լայն հասարակական աջակցություն Իրանի ժողովրդի շրջանում, ստանձնեց ընդդիմության առաջնորդությունը և սկսեց պայքար շահական ռեժիմի դեմ, որի արդյունքում Իրանի շահը ստիպված եղավ փախչել երկրից։

Մարդկանց տարբեր հասարակական խավերի մասնակցությամբ Իրանի ժողովրդական հեղափոխությունը հաղթեց 1979 թվականի փետրվարի 11-ին, որն էլ սկսվեց տոնվել որպես «Իրանի իսլամական հեղափոխության» հաղթանակի օր։

Իրանի իսլամական հեղափոխության հաղթանակից երկու ամիս անց՝ 1979 թվականի մարտի 30-ին և 31-ին, ողջ Իրանում և նրա սահմաններից դուրս հանրաքվե անցկացվեց, որի մասնակիցների 98,2 տոկոսը քվեարկեց «Իրանի Իսլամական Հանրապետության» համակարգի օգտին:

Հեղափոխությունից հետո բոլոր կրոնական փոքրամասնությունները՝ հրեաները, հայերը, ասորիները և զրադաշտականները,  պատգամավորական աթոռներ ստացան Իսլամական խորհրդում, իսկ այժմ էլ Իրանի խորհրդարանում երկու հայ պատգամավոր կա։ Հատկանշական է, որ վերոնշյալ փոքրամասնությունները Շահի օրոք խորհրդարանում ներկայություն չունեին։

Մյուս կարևոր փոփոխությունը կանանց ներկայությունն է Իրանի հասարակական, համալսարանական, գիտական և մասնագիտական կենտրոններում։ Համեմատած Շահի շրջանի հետ, Իրանում զգալի կերպով մեծացավ կանանց հասարակական և քաղաքական ներկայությունը երկրի տարբեր ոլորտներում:

Իրանի Իսլամական Հանրապետությունն արդեն 44 տարեկան է, և չնայած խիստ պատժամիջոցներին, բոլոր ոլորտներում երկիրը համաշխարհային մակարդակով մեծ առաջընթաց է գրանցել։ Հատկապես գիտության, բժշկության, օդատիեզերական ոլորտում և այլն:

 Իրանն արդեն 31 տարի է՝ Հայաստանի հետ բոլոր ոլորտներում շատ լավ ու եղբայրական հարաբերություններ ունի, և այդ հարաբերություններն օրեցօր ավելանում են։

Վերջերս Կապանում տեղի ունեցավ Իրանի հյուպատոսության բացումը, որը չափազանց կարևոր քայլ էր վերոնշյալ եղբայրական հարաբերություններն առավել զարգացնելու համար։

Հուսով ենք՝ մոտ ապագայում Իրանում Հայաստանի հյուպատոսությունը նույնպես կբացվի։

Ժողովրդավարությունները փլուզվում են, երբ վախը վերածվում է ընդդիմախոսներին ճնշելու պատրվակի. Ամստերդամ

21.06.2026 21:05

Իրանի պատվիրակությունը լքել է բանակցությունների վայրը՝ ի նշան Թրամփի սպառնալիքների դեմ բողոքի

21.06.2026 20:54

Իրանը առանց Լիբանանում hրադադարի չի անցնի բանակցությունների հաջորդ փուլին. Բաղայի

21.06.2026 14:33

Վաղվանից սկսած աստիճանաբար օդի ջերմաստիճանը կսկսի նվազել․ Գագիկ Սուրենյան (տեսանյութ)

20.06.2026 22:36

Թեհրանը չի պարտվել այս պшտերազմում Վաշինգտոնին․ Մեդվեդև

20.06.2026 13:41

7 քաղաքական ուժի դիմումը ՍԴ աննախադեպ իրողություն է և վկայում է, որ հետընտրական գործընթացը վերածվել է իրավական, քաղաքական լեգիտիմության լուրջ փորձության․ Սուրեն Սուրենյանց

20.06.2026 00:30

ՈՒՂԻՂ. Ռոբերտ Քոչարյանը ներքաղաքական վերջին զարգացումների մասին

19.06.2026 20:48

ՆԳՆ–ն անգործություն է ցուցաբերել. դատարանը բավարարել է եկեղեցու հայցն ընդդեմ ոստիկանության

19.06.2026 20:08

Եվս 4 քաղաքական ուժ ՍԴ է դիմել խորհրդարանական ընտրությունների արդյունքները վիճարկելու հարցով

19.06.2026 17:56

CaseKey-ի այս տարվա մեկնարկը տրվեց մասնակիցների ռեկորդային ցուցանիշով

19.06.2026 17:45

«Հայաստան» դաշինքը ևս դիմում ներկայացրեց ՍԴ՝ ընտրություններն անվավեր ճանաչելու համար

19.06.2026 17:40

ՍԴ ներկայացված դիմումը 84 էջից է, միջնորդելու ենք, որ որոշ դատավորներ չմասնակցեն քննությանը. Արամ Վարդևանյան (Տեսանյութ)

19.06.2026 15:57