Իրանի իսլամական հեղափոխության հաղթանակի 44-րդ տարեդարձը

10.02.2023 17:03
98948

Իրանում Ղաջարների արքայատոհմի անկումից հետո իշխանությունն անցավ Ռեզա շահին (1925-1941 թթ.)։ Նրանից հետո գահին նստեց որդին՝ Մոհամմադ Ռեզա Շահը (1941-1979 թթ.)։ Հոր և որդու օրոք տնտեսական, քաղաքական և սոցիալական բազմաթիվ խնդիրների, ինչպես նաև Իրանի քաղաքական ճակատագրին որոշ երկրների միջամտության պատճառով Իրանում ժողովրդական մեծ դժգոհություն բարձրացավ։ Սեյյեդ Ռուհոլլա Խոմեյնին, ունենալով լայն հասարակական աջակցություն Իրանի ժողովրդի շրջանում, ստանձնեց ընդդիմության առաջնորդությունը և սկսեց պայքար շահական ռեժիմի դեմ, որի արդյունքում Իրանի շահը ստիպված եղավ փախչել երկրից։

Մարդկանց տարբեր հասարակական խավերի մասնակցությամբ Իրանի ժողովրդական հեղափոխությունը հաղթեց 1979 թվականի փետրվարի 11-ին, որն էլ սկսվեց տոնվել որպես «Իրանի իսլամական հեղափոխության» հաղթանակի օր։

Իրանի իսլամական հեղափոխության հաղթանակից երկու ամիս անց՝ 1979 թվականի մարտի 30-ին և 31-ին, ողջ Իրանում և նրա սահմաններից դուրս հանրաքվե անցկացվեց, որի մասնակիցների 98,2 տոկոսը քվեարկեց «Իրանի Իսլամական Հանրապետության» համակարգի օգտին:

Հեղափոխությունից հետո բոլոր կրոնական փոքրամասնությունները՝ հրեաները, հայերը, ասորիները և զրադաշտականները,  պատգամավորական աթոռներ ստացան Իսլամական խորհրդում, իսկ այժմ էլ Իրանի խորհրդարանում երկու հայ պատգամավոր կա։ Հատկանշական է, որ վերոնշյալ փոքրամասնությունները Շահի օրոք խորհրդարանում ներկայություն չունեին։

Մյուս կարևոր փոփոխությունը կանանց ներկայությունն է Իրանի հասարակական, համալսարանական, գիտական և մասնագիտական կենտրոններում։ Համեմատած Շահի շրջանի հետ, Իրանում զգալի կերպով մեծացավ կանանց հասարակական և քաղաքական ներկայությունը երկրի տարբեր ոլորտներում:

Իրանի Իսլամական Հանրապետությունն արդեն 44 տարեկան է, և չնայած խիստ պատժամիջոցներին, բոլոր ոլորտներում երկիրը համաշխարհային մակարդակով մեծ առաջընթաց է գրանցել։ Հատկապես գիտության, բժշկության, օդատիեզերական ոլորտում և այլն:

 Իրանն արդեն 31 տարի է՝ Հայաստանի հետ բոլոր ոլորտներում շատ լավ ու եղբայրական հարաբերություններ ունի, և այդ հարաբերություններն օրեցօր ավելանում են։

Վերջերս Կապանում տեղի ունեցավ Իրանի հյուպատոսության բացումը, որը չափազանց կարևոր քայլ էր վերոնշյալ եղբայրական հարաբերություններն առավել զարգացնելու համար։

Հուսով ենք՝ մոտ ապագայում Իրանում Հայաստանի հյուպատոսությունը նույնպես կբացվի։

ԱՄՆ-ը երկու-երեք շաբաթվա ընթացքում կավարտի Իրանի դեմ արշավը. Թրամփ

01.04.2026 10:46

Հուսով ենք, որ Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև հաստատված խաղաղությունը վերջ կդնի մտացածին թեզերին. ՀՀ ԱԳՆ-ի արձագանքը՝ Բաքվի մեղադրանքներին

01.04.2026 10:44

Սիսիան համայնքի ղեկավար Հովսեփ Առաքելյանն աշխատանքային այցով Իշխանասար բնակավայրում էր

31.03.2026 23:35

Երկու 18 տարեկան դպրոցականներից հարգանք են պահանջում նրանք, ովքեր եկեղեցում հարգանք չեն դրսևորել տասնյակ հավատացյալների նկատմամբ․ Արման Թաթոյան

31.03.2026 22:06

Ստացանք Վերաքննիչ դատարանի որոշումը․ նույնիսկ տեսաուղերձների հարցը չի լուծել Վերաքննիչ դատարանը․ Արամ Վարդևանյան (տեսանյութ)

31.03.2026 22:01

Ժաննա և Արաքսյան չեն վճարում նաև տների գույքահարկերը

31.03.2026 19:41

Աշխարհի ժողովուրդների դեմ Ռուսաստանի իրականացրած «ագրեսիայի» հետևանքները

31.03.2026 19:34

Գորիսի նորաստեղծ քոլեջի տնօրենի թափուր պաշտոնի համար մրցույթը հետաձգվել է

31.03.2026 17:47

«Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը խորհրդարանական առաջիկա ընտրություններին կմասնակցի դաշինքով

31.03.2026 14:45

Իրանը հերոսաբար պաշտպանում է ոչ միայն իրեն, այլև բոլոր անկախ և ինքնիշխան պետություններին՝ Դոնալդ Թրամփի արևմտյան միաբևեռ գերիշխանությունից

31.03.2026 12:57

ՇՆՈՐՀԱՎՈՐ ԾՆՆԴՅԱՆԴ ՏԱՐԵԴԱՐՁԸ` ՀԱՐԳԱՐԺԱՆ ՀԱՄԱՅՆՔԱՊԵՏ

31.03.2026 12:44

Հայացք Սյունիքից․ հարցազրույց Սուրեն Վարդանյանի հետ

31.03.2026 12:17