Կհրատարակվի Թոթովենցի արգելված վեպը՝ «Բաքու»-ն․ դրանում ոչ մի անգամ չի հիշատակվում Ադրբեջանը

13.04.2021 19:07
16158

«Դաշնակցական տականքը»․ այսպես է անվանել ժամանակին մի  գրականագետ Վահան Թոթովենցին՝ «Բաքու» վեպը գրելու համար։ Արձակագրին ձերբակալել են ու գնդակահարել, գիրքը՝ համարվել է արգելված և կորել  ընթերցողի սեղանից շուրջ 90 տարի։ Թոթովենցի արձակով տարված՝ բանասեր Հայկ Սիրունյանը համալսարանի առաջին կուրսում հայտնաբերում է, որ կա սիրելի հեղինակի մի գործ, որը դեռ չի կարդացել, անգամ չի էլ լսել դրա մասին․

«Նման հրաշալի վեպ ունենք և չենք հրատարակել արդեն 90 և ավել տարի։ Հայ գրականագետներն էլ գրեթե չեն խոսել վեպի մասին, Թամրազյանի նման վիթխարի մարդու գրականագիտական աշխատություններում 2-3 տող կա ընդամենը, որ «Բաքու» վեպին է վերաբերում»,-ասում է Սիրունյանը։  

Վեպը բաղկացած է շուրջ 600 էջից։ Զրուցակիցս այն կարդացել է մի քանի անգամ, մեկը՝ վճարովի․ գումար է տվել մի ընկերության, որպեսզի գիրքը տանի տուն։ Այդ շրջանում Բաքուն կարելի է գտնել միայն Ազգային գրադարանում՝ սահմանափակ օրինակով, տեղում կարդալու պայմանով։ Եզակի օրինակով եռահատոր վեպը կորցնելու դեպքում պետք կլիներ վճարել մի քանի հարյուր հազար դրամ․

«Վեպում նկարագրվում է, որ հայերը շատ ավելի մեծ ազդեցություն ունեն Բաքվում, քան թուրքերը։ Մենք այս գրքից էլ կարող ենք ընկալել, որ Բաքուն Ադրբեջան չէ, իսկ ադրբեջանցին՝  կովկասյան պարզունակ թուրքն է։ Վեպի ոչ մի էջում, ոչ մի տողում  չենք հանդիպում Ադրբեջան բառը»։

Հայկ Սիրունյանի առաջարկը՝  վերահրատարակել երեք հատորանոց վեպը, ընդունել է Էդիթ Պրինտ հրատարակչությունը։ Հրատարակչության վաճառքի և մարքեթինգի ավագ մասնագետ Դավիթ Սամվելյանն ասում է՝ հիմա ընթանում է նախավաճառքը, արձագանքը սպասվածից մեծ է։ Ինչպես հարյուր տարի առաջ, այսօր էլ արձագանքները միայն դրական չեն․

«Անհիմն մեղադրանքներ սկսեցին նաև հնչել, օրինակ, որ այս գիրքը պետք է անվճար տպագրենք, տարածենք մարդկանց շրջանում, բաժանենք, բայց դա ասում են մարդիկ, որոնք գրահրատարակչության ոլորտից գաղափար չունեն։ Մենք անգամ քննարկել ենք ղեկավարության հետ, որ գինը ցածր դնենք։ Մյուս քննադատությունը շապիկի մասով էր, շատերին թվում էր, թե հին շապիկն ենք թողել, բայց ուղղակի շապիկը որոշել ենք հնաոճ անել, որպեսզի գրքի շունչը փոխանցի»։

«Ռադիոլուր»-ի հետ զրույցում անդրադառնալով վեպի բովանդակությանը՝ Դավիթ Սամվելյանն ասում է՝ լավ կլիներ, որ այն, ինչ անում ենք դրսում, ուրիշի երկրում, անեինք մեր հայրենիքի համար․

«Բաքվում այնպիսի բիզնեսներ ենք ունեցել, շինարարություն ենք արել, իսկ էդ նույն շրջանում Երևանում ոչ մի բան չենք արել, Թիֆլիսում ու Բաքվում հայի անունը թնդում էր, լավ կլիներ նույնը անեինք մեր հայրենիքի համար»։

Վահան Թոթովենցի «Բաքու» վեպն ընթերցողի սեղանին կլինի մայիսի 15-ից, եռահատոր վեպը տպագրվելու է մեկ գրքով։

hy.armradio.am

Ի՞նչ ասես, որ չէր տա գրեթե ամեն մի հայ, միայն թե աչքով տեսներ ազատ Հայաստանը

27.05.2022 23:41

Թուրքիայի պաշտպանության նախարարն աշխատանքային այցով Ադրբեջանում է

27.05.2022 22:46

Եթե մենք հստակեցնում ենք սահմանները, ապա Լեռնային Ղարաբաղի ի՞նչ կարգավիճակի մասին կարող է խոսք գնալ․ Ալիև

27.05.2022 19:07

Արցախի նախագահը Գորիսում ընդունել է Փարիզի քաղաքապետի գլխավորած ներկայացուցչական պատվիրակությանը

27.05.2022 19:04

Կարեւոր արձանագրում ԱՄՆ Կոնգրեսում, Արցախի վերաբերյալ

27.05.2022 16:32

ՀՀ պաշտպանության նախարարն ընդունել է Արցախում ՌԴ խաղաղապահ ուժերի հրամանատարին

27.05.2022 16:29

Արման Թաթոյանն աշխատանքի է անցել Հայաստանի ամերիկյան համալսարանում

27.05.2022 14:38

Կшրևոր տեղեկություն թոշակառուների համար

27.05.2022 14:22

Փնտրում ենք Պողոս Տեր-Դավթյանի վերաբերյալ Քրիստափոր Սողոմոնյանի հուշագրության բնօրինակը

27.05.2022 14:14

Կապանում Իրանի հյուպատոսությունը տարբեր ոլորտներում նոր համագործակցությունների հնարավորություն կստեղծի. դեսպան

27.05.2022 12:33

Վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանն ընդունել է Հայաստանում Ռուսաստանի Դաշնության արտակարգ և լիազոր դեսպան Սերգեյ Կոպիրկինին

27.05.2022 12:12

Ռուսաստանը աշխատանքներ է իրականացնում Վերին Լարսի անցակետի թողունակության ավելացման ուղղությամբ

27.05.2022 12:10