Սուրբ Մովսես Տաթևացու հիշատակի օրը (Հայոց 101-րդ կաթողիկոսը վախճանվել է 1632 թ. մայիսի 14-ին) Սյունյաց թեմի օրհնությամբ հռչակվել է նաև Վերին Խոտանանի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցու (17-րդ դար) ուխտի օր: Այդ օրը խոտանանցիները հավաքվում են մեծով ու փոքրով և նշում իրենց բնակավայրի տոնը: Այս անգամ թեև եղանակն անբարենպաստ էր, բայց, այնուամենայնիվ, գյուղի եկեղեցու մոտ ահագին բազմություն էր հավաքվել, ժամանել էին մարզկենտրոնում և հանրապետության այլ բնակավայրերում բնակվող խոտանանցիները: Տոնակատարությանը մասնակցում էին Կապանի համայնքապետ Գևորգ Փարսյանը, համայնքապետարանի աշխատակիցներ, համայնքի ավագանու անդամներ, հյուրեր մարզի հեռու ու մոտ բնակավայրերից:

Ժամը 11-ին գյուղի Սուրբ Աստվածածին եկեղեցում պատարագ մատուցեց Քաջարանի հոգևոր հովիվ տեր Շիրակ քահանա Խանոյանը, ով մասնավորապես մաղթեց, որ խոտանանցիներին համակած խանդավառությունը փոխանցվի տնից տուն, սերնդեսերունդ, գյուղում մանուկները բազմանան և լցնեն մեր իրականությունը ոչ թե սահմանափակ, ոչ թե ապազգային, ոչ թե աղանդավորական, այլ ճշմարիտ հավատքի սյունի վրա հիմնված, Մովսես Խոտանանցու և մեր մյուս հայրերի դավանած արժեքների հիմքի վրա: Այնուհետև եկեղեցում ելույթ ունեցավ «Տաթևի զանգակներ» երգչախումբը (գեղարվեստական ղեկավար՝ Լուսինե Սարգսյան):

Պատարագից հետո տոնակատարության մասնակիցները շարժվեցին դեպի գյուղի հուշահամալիր և ծաղիկներ խոնարհեցին Հայրենական մեծ պատերազմում ընկած խոտանանցիների հիշատակը հավերժացնող հուշակոթողին: Քիչ այն կողմ ամփոփված է 44-օրյա պատերազմում զոհված Ալեն Բեգլարյանի աճյունը: Մերօրյա նահատակի հուշաքարին ևս ծաղիկներ դրվեցին ու հարգանքի տուրք մատուցվեց:

Արարողությունից հետո զրուցեցինք տոնախմբության մասնակից խոտանանցիների հետ:

Լևոն Մարության (պահեստազորի գնդապետ)

- Այսօր մասնակցում եմ այս միջոցառմանը, համագյուղացիներս են հրավիրել, լավ եմ զգում, որ գյուղում հաճախակի են կազմակերպվում նման տոնախմբություններ, ուրախալի է, որ գյուղացիներն արմատներով կպչում են սեփական հողին, փորձում շենացնել գյուղը, երիտասարդությունը ևս մասնակցում է, ուրեմն գյուղն ապրում և շնչում է: Դժվար է բոլոր զգացածդ արտահայտել: Կասեմ, որ այս ամենի մեջ միայն լավն եմ տեսնում: Ամենագլխավորը՝ հայրենի եզերքին ավելի մոտ լինելու ցանկություն եմ տեսնում այս ամենի մեջ, որ երիտասարդները տեր են կանգնում մեր ժառանգությանը, և հոգևոր, և մշակութային: Ուրախալի է, որ գյուղի տարեց մարդիկ ևս ժամանակ են գտնում, գալիս են, ուրախանում: Գյուղից դուրս ապրող խոտանանցիները չեն մոռանում իրենց ծննդավայրը, ժամանակ և միջոցներ են գտնում լինելու իրենց համագյուղացիների մոտ, սրտանց ուրախանալու: Մենք մեր ակունքերը չենք մոռանում: Վերին Խոտանանն ավանդույթներ և հարուստ պատմություն ունեցող գյուղ է, եթե որևէ մեկը թերթի այս գյուղի տարեգրությունը, կտեսնի, որ այն արժանի մարդիկ շատ է տվել, մենք նրանց սերունդներն ենք և պիտի տեր կանգնենք այդ ժառանգությանը, բարի ավանդույթներին:

Դավիթ Գրիգորյան (ոստիկանության Կապանի բաժնի հերթապահ մասի պետ, ոստիկանության մայոր)

 - Մանկությանս ամենաքաղցր հուշերն այս գյուղի հետ են կապված: Անհամբեր սպասում էի, թե երբ է սկսվելու դպրոցական ամառային արձակուրդս, որ գյուղ գնանք, վայելենք  չքնաղ բնությունը, շփվենք հող մշակող մարդկանց հետ: Կապանա տան նշանավոր գյուղերից է Վերին Խոտանանը՝ հայտնի իր երևելի մարդկանցով: Իսկ գյուղի վերածնունդը խորհրդանշող այս տոնի ավանդույթի հիմքը դրվել է 2019 թվականին՝ գյուղի վերին հատվածում խաչի տեղադրումով և ոգեկոչման արարողությամբ: Դե գիտեք, մայիսի 14-ը գյուղի ամենանշանավոր զավակի՝ Սուրբ Մովսես Խոտանանցու հիշատակի օրն է: Շնորհակալ ենք «Սյունյաց երկրին», որ ընդունել է մեր հրավերը և մասնակցում է այս արարողությանը:

Գյուղի տոնը եզրափակվեց ճաշկերույթով, որի ընթացքում մեկ անգամ ևս արժանին մատուցվեց Վերին Խոտանանի անվանի մարդկանց, արժևորեցին օրվա խորհուրդը և երախտագիտության խոսքեր հղեցին տոնախմբության գլխավոր կազմակերպիչներին՝ համայնքի վարչական ղեկավար Ռաֆայել Գրիգորյանին, դպրոցի տնօրեն Խաչիկ Բադալյանին և Դավիթ Գրիգորյանին:

Վահրամ Օրբելյան