«Պատմությունը կարող է փոխել մեզ, որ մեր ապագան ավելի լավը դառնա». Փաշինյանի ելույթը «Փարիզի խաղաղության համաժողով»-ում

12.11.2018 10:24
246

 Աշխատանքային այցով Փարիզում գտնվող Հայաստանի վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանն այսօր մասնակցել է «Փարիզի խաղաղության համաժողովի» աշխատանքներին: Ֆորումն անցկացվում է Առաջին աշխարհամարտում կնքված զինադադարի 100-ամյակին նվիրված միջոցառումների շրջանակում:

Համաժողովը բացվել է «Փարիզի խաղաղության համաժողովի» ղեկավար կոմիտեի փոխնախագահ Թրիշա Շեթթիի և Ֆրանսիայի Հանրապետության նախագահ Էմանուել Մակրոնի ողջույնի խոսքերով: Այնուհետև ելույթ են ունեցել Գերմանիայի Դաշնային Հանրապետության կանցլեր Անգելա Մերկելը և Միավորված ազգերի կազմակերպության գլխավոր քարտուղար Անտոնիո Գուտերեշը:

Ինչպես «Արմենպրես»-ին տեղեկացրին ՀՀ կառավարության տեղեկատվության և հասարակայնության հետ կապերի վարչությունից, ՀՀ վարչապետի պաշտոնակատար Նիկոլ Փաշինյանը «Փարիզի խաղաղության համաժողովի» շրջանակում  հանդես է եկել ելույթով, որում, մասնավորապես, նշել է.

«Պետությունների և կառավարությունների հարգարժան ղեկավարներ

Տիկնայք և պարոնայք

Մենք այստեղ ենք հավաքվելնշելու Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտի 100-ամյակըՍա բացառիկ նշանակություն ունեցող միջոցառում էոր կոչված է ոգեկոչելու մերհավաքական հիշողությունը և արտահայտելու խաղաղության մեր ընդհանուր ուղերձը:

Այսօր մենքորպես այդ պատերազմի մասնակից ազգերի առաջնորդներառաջին հերթինպետք է խոսենք Առաջին համաշխարհային պատերազմի դասերի մասին:

Երբ մի պետություն պատերազմ է մղում կամ փորձում է իր խնդիրները լուծել ռազմականճանապարհով, ուրեմն նա հավատում է իր ուժերին և հաղթանակինԱյդուհանդերձԱռաջինհամաշխարհային պատերազմը համամոլորակային ողբերգություն էր դրանում ներգրավվածբոլոր ժողովուրդների համարև ի վերջո հանգեցրեց այն հղացած պետություններիքայքայմանը:

Կա համոզմունքոր աշխարհաքաղաքական և ռազմական տեսանկյունից պատերազմներումմիշտ լինում են հաղթողներ և պարտվողներՍակայնմարդկային տեսանկյունիցոչ ոք չիհաղթումՊատերազմները բերում են միմիայն կորուստտառապանք և ավերածություններ:

Եվ չնայած մեր միասնական ջանքերին և նախորդ սխալներից սովորելու կոչերինայդդասերը հեշտությամբ մոռացվում են:

Թեև հարյուր տարի առաջ մարդկությունը հասկացավ զանգվածային ոչնչացման զենքնարգելելու անհրաժեշտությունըցավոք, դա չխոչընդոտեց նոր զինատեսակներիստեղծմանը:

Առաջին համաշխարհային պատերազմի ընթացքում Անտանտի տերություններն առաջինանգամ գործածեցին «մարդկության և քաղաքակրթության դեմ հանցագործություն» սահմանումըայսպիսով դատապարտելով Օսմանյան իշխանություններին 1,5 միլիոն հայերիոչնչացման համարՀետագայում այդ ահավոր հանցագործությունը պետք է կոչվեր 20-րդդարի առաջին ցեղասպանություն:

Այնուամենայնիվընդամենը մի քանի տասնամյակ անց մարդկությունն ականատեսը եղավՀոլոքոստինԿամբոջայիՌուանդայի ցեղասպանություններինքրիստոնյաների և եզդիներիցեղասպանություններին Մերձավոր ԱրևելքումՌոհինջա ժողովրդի դեմ գործադրվածբռնություններին:

Պատերազմի դասերից էր ժողովուրդների ինքնորոշման իրավունքի ձևակերպումըՎիլսոնյան հայտնի 14 կետերումԱյնուհետև այն ընդգրկվեց ՄԱԿ-ի կանոնադրության մեջՀելսինկիի եզրափակիչ ակտում և հիմք դարձավ ժամանակակից երկրների շուրջ կեսիանկախության համար:

Առաջին աշխարհամարտի արդյունքում աշխարհի ժողովուրդներն օրենքի ուժովհաստատեցին ազատ կամքի դրսևորմամբ սեփական ճակատագիրը տնօրինելու իրենցիրավունքըԱյստեղ` Ֆրանսիայում, հարկ եմ համարում ընդգծելոր ընդամենը մի քանի օրառաջ Ֆրանսիան հստակորեն վերահաստատեց իր սկզբունքային դիրքորոշումն այսհարցումՆոր Կալեդոնիայի ժողովուրդը հնարավորություն ստացավ հանրաքվե անցկացնելՑավոքայդ իրավունքի նկատմամբ մոտեցումն ընտրովի է:

Այդ իսկ պատճառով Լեռնային Ղարաբաղի ժողովրդի` տասնամյակներ շարունակվողպայքարը իր ճակատագիրը տնօրինելու համարդեռևս չի ստացել պատշաճ իրավականլուծում: 21-րդ դարում բացարձակապես անընդունելի էոր ժողովրդի ինքնորոշմանիրավունքը կիրառելու ցանկությունը կարող է վերածվել կենսաբանական սպառնալիքի:

Առաջին համաշխարհային պատերազմի արդյունքում ստեղծվեց Ազգերի լիգան՝ ՄԱԿ-ինախատիպըորի վերջնական նպատակը խաղաղության հաստատումն էր:

Այնուամենայնիվժամանակակից աշխարհում ծայրահեղականության դրսևորումներնահագնանում ենՎերոհիշյալ հաստատությունների նպատակն առաջին հերթին մարդուիրավունքների պաշտպանությունն էԱյդուհանդերձայսօր մենք գրեթե ամեն օրականատես ենք լինում մարդու հիմնարար իրավունքիկյանքի իրավունքի ոտնահարմանդեպքերի:

Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտից հետո շատերը կարծում էինոր դա կլինիվերջին պատերազմըՍակայն շուտով հետևեց Երկրորդ աշխարհամարտըՍկսվեցպատերազմի և սպառազինությունների մրցավազքի նոր փուլՑավոքառայսօր դրա վերջըչի տրվելԱվելինգնալով այն ավելի է խորանում:

Ահա թե ինչու եմ կարևորում այսպիսի հանդիպումներըՆրանք մեզ հնարավորություն ենտալիս խորհելու մեր ընդհանուր անցյալիմարդկության պատմության մասինԱնշուշտմենք չենք կարող փոխել պատմությունըև դրա կարիքն էլ չկաԲայց պատմությունը կարողէ փոխել մեզոր մեր ապագան ավելի լավը դառնա:

Այդ իսկ պատճառով մենք պետք է հիշենք Առաջին աշխարհամարտի կարևորագույն դասըՈրևէ պետություն չի կարող իր հաջողությունը կառուցել ուրիշների թշվառության վրաոչ ոքչի կարող ազատություն ձեռք բերել ուրիշների ստրկության հաշվին:

Առաջին համաշխարհային պատերազմին վերջ տրվեց հարյուր տարի առաջԵվ սա հիանալիառիթ է մտածելու պատերազմներից զերծ խաղաղության դարաշրջանի մասին:

Ես հավատում եմոր այստեղ՝ Փարիզում հավաքված առաջնորդները կկարողանան հասնելայդ նպատակինԵվ դա կլինի հարգանքի լավագույն տուրքը՝ մատուցված նախորդ դարիանմեղ զոհերին»:

Ելույթից հետո Նիկոլ Փաշինյանը խորհրդանշական գիրք է հանձնել «Խաղաղության գրադարանին»` պատմաբան Հայկ Դեմոյանի «Հայոց ցեղասպանության լուսաբանումը համաշխարհային մամուլի առաջին էջերին» պատկերազարդ գիրքը:

«Փարիզի խաղաղության համաժողովի» քննարկման թեմաներն են՝ խաղաղություն և անվտանգություն, շրջակա միջավայրի պաշտպանություն, զարգացում և ներառական տնտեսություն:

armenpress.am

Պուտինը, Փաշինյանը և Ալիևը կարող են հանդիպել նոյեմբերի առաջին տասնօրյակում. նախատեսվում է եռակողմ հայտարարությունների ստորագրում

23.10.2021 21:13

Խորհրդային քարտեզների մասին Պուտինի հայտարարությունը փորձագետները հստակ ուղերձ են համարում

23.10.2021 09:49

Կոմիտաս՝ Ցեղասպանության զոհը․ BBC-ն անդրադարձել է վարդապետին

22.10.2021 18:36

Գոլազուրկ ոչ ոքի

22.10.2021 17:35

Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենայինի նոր սեփականատիրոջ կողմից ընկերությունում աշխատատեղերի կրճատում եւ սոցիալական ծրագրերի չեղարկում չի լինի

22.10.2021 17:03

Հայ խորհրդարանականները հանդիպել են Հարավային Կովկասում և Կենտրոնական Ասիայում ՆԱՏՕ-ի գլխավոր քարտուղարի նորանշանակ հատուկ ներկայացուցչի հետ

22.10.2021 16:16

Ավանդական հուշամրցաշար կրոսավազքից

22.10.2021 15:08

Խաչատրյան Գավրուշա /Կոլյա/. նահատակ զինվորը Շինուհայրից 

22.10.2021 14:31

Իրավունք ԶԱՆԳԵԶՈՒՐԻ ԿՈՄԲԻՆԱՏԻ ԳՈՐԾԱՐՔԸ ՎԻՃԱՐԿԵԼ ԵՆ ԴԱՏԱՐԱՆՈՒՄ

22.10.2021 11:39

Իրանը չի հարցնի Հայաստանի կարծիքը, և ինքը զորք կմտցնի Հայաստան, որպեսզի թույլ չտա թուրքերին և ադրբեջանցիներին կտրել Հայաստանը Իրանից 

22.10.2021 11:31

Պուտինը վերահաստատեց վերջնագիրը Հայաստանին

22.10.2021 11:17

«Ժողովուրդ». Փայտի և գոմաղբի գինը բարձրացել է. ջեռուցման այլըտրանքային տարբերակ են փնռրում

22.10.2021 10:39